Η Marianne Faithfull στα 72 της συνεργάζεται εκ νέου με τον Nick Cave

Ακόμη δεν είχα την ευκαιρία να ακούσω ολόκληρο το «Negative Capability», το ολοκαίνουργιο άλμπουμ της Αγγλίδας τραγουδίστριας, τραγουδοποιού και ηθοποιού Marianne Faithfull. Κυκλοφόρησε μόλις πριν λίγες μέρες – στις 2 Νοεμβρίου για την ακρίβεια – ως το εικοστό πρώτο άλμπουμ στη μακρά πορεία της και στην προσωπική της δισκογραφία. Μια μικρή γεύση πήρα με το τραγούδι «The Gypsy Faerie Queen» που είχε κυκλοφορήσει εδώ κι ένα μήνα στα social media σε βίντεο σκηνοθετημένο από τον John Maybury, δημιουργό της αγαπημένης ταινίας «Love is the devil» για τον ζωγράφο Francis Bacon. Το εν λόγω κομμάτι, που βγήκε ως «lead single» του δίσκου, με σκοπό το προμοτάρισμα του από τα ραδιόφωνα της Ευρώπης, αποτελεί σύνθεση και ντουέτο της Faithfull με τον Αυστραλό Nick Cave.

Φυσικά δεν είναι η πρώτη φορά που η Faithfull και ο Cave συναντιούνται καλλιτεχνικά. Η φιλία και η συνεργασία τους μετράει μια 15ετία, με τα άλμπουμ «Before the poison» (γράφτηκε το 2003, κυκλοφόρησε όμως το 2005) και «Give my love to London» (2014), αφήνοντας από κοινού τραγούδια σαν το «Crazy love» και «Late Victorian Holocaust». Η αλήθεια είναι όμως πως τώρα, ακόμη κι αν το «Negative Capability» περιλαμβάνει πάλι μόνο ένα κομμάτι τους (το «The Gypsy Faerie Queen»), η μεταξύ τους σχέση έχει μάλλον πολυδιαφημιστεί με συνεντεύξεις τους στον διεθνή Τύπο και τους τηλεοπτικούς σταθμούς. 

Κατά τα άλλα, το άλμπουμ περιέχει άλλες έξι συνθέσεις που η Faithfull μοιράζεται με τον στενό συνεργάτη της, τον τραγουδοποιό Ed Harcourt, αλλά και τον Mark Lanegan, την επανεξέταση του «Witches Song» από το θρυλικό «Broken English», καθώς και ακόμη μία διασκευή της στο all time classic «As tears go by» των Rolling Stones που είχε πρωτοτραγουδήσει η ίδια το μακρινό 1964 – αδυνατώ να κατανοήσω την εμμονή της Faithfull με το συγκεκριμένο τραγούδι που δεν διστάζει απ’ τη μια να το σνομπάρει στις συνεντεύξεις της, απ’ την άλλη να το έχει ήδη ηχογραφήσει πολλές φορές σε live και στο studio! Στο ίδιο άλμπουμ περιέχεται και η δεύτερη στουντιακή εγγραφή του τραγουδιού «It’ s all over now baby blue» του Bob Dylan (η πρώτη με τη Faithfull ήταν στο άλμπουμ «Rich Kid Blues» του 1971, ένα εξαιρετικά δυσεύρετο άλμπουμ, που τον περασμένο Μάιο κατάφερα να βρω σε CD σε δισκοπωλείο των Βρυξελλών). 

Μην έχοντας ακούσει, επαναλαμβάνω, το «Negative Capability» (θα επανέλθω με την κριτική – παρουσίαση του), θα ήθελα επί της παρούσης να καταθέσω κάποιες σκέψεις με αφορμή το καινούργιο υλικό της: Τον Οκτώβριο του 2016 είχα την ευκαιρία να ταξιδέψω στο Παρίσι και να συναντήσω τη Marianne Faithfull στο σπίτι της, όπου μου έδωσε μία ολίγον…επεισοδιακή συνέντευξη, η οποία είχε δημοσιευθεί κατ’ αποκλειστικότητα στο LIFO.gr. Διαβάζοντας τώρα κάποιες δηλώσεις της για τη νέα δουλειά της, αίσθηση μου είναι πως σε εκείνη τη συνέντευξη μας είχε προαναγγείλει ορισμένα πράγματα, τα οποία σήμερα λέει και ξαναλέει – και καλά κάνει – ως «καινούργια»:

Υπάρχει, λόγου χάριν, μες το «Negative Capability» ένα κομμάτι που λέγεται «They come at night», σύνθεση της Faithfull και του Lanegan, το οποίο δημιουργήθηκε μετά την επίθεση των τζιχαντιστών στο παρισινό Bataclan τον Νοέμβριο του 2015. Να τι θα μου έλεγε η ίδια η Faithfull ένα χρόνο αργότερα, κατόπιν της εξής ερώτησης που της είχα απευθύνει:

— Ετοιμάζεστε για μια αποχαιρετιστήρια συναυλία στο Bataclan. Πιστεύετε πως είναι δικαιολογημένη κάπου μια ισλαμοφοβία εκ μέρους των Παριζιάνων;

Ακούστε, αναπόσπαστο στοιχείο της Ιστορίας, όπως είπατε πριν, δεν είναι μόνο ο πόλεμος αλλά και ο φόβος των ανθρώπων, κάτι που είναι υπεράνω θρησκειών. Οι επιθέσεις άλλαξαν τη ζωή των ανθρώπων εδώ και έσπειραν όντως τον φόβο. Εγώ, αμέσως κιόλας μετά τις επιθέσεις, έγραψα τραγούδι. Τούτη η συναυλία, όμως, δεν έχει να κάνει μ’ αυτό αλλά με την ιστορία του Bataclan, το οποίο, όπως θα γνωρίζετε, έχει πραγματικά μεγάλη ιστορία στη διεθνή μουσική σκηνή. 

Για το ίδιο κομμάτι η Faithfull δήλωσε πρόσφατα πως η ιδέα του γεννήθηκε από κάτι που της είχε πει ο παραγωγός της, Hal Willner, ότι «κάθε εβδομήντα χρόνια οι Ναζί θα επιστρέφουν». Χωρίς να μου αναφέρει το όνομα του Willner, το ίδιο είχε πει και σε μένα τότε, απαντώντας ενοχλημένη στην ερώτηση μου για το αν εξακολουθεί να είναι πολιτικοποιημένη. Παραθέτω το απόσπασμα της συζήτησης μας:

— Κυρία Faithfull, πιστεύετε ότι η ιστορία κάνει κύκλους; Αναφέρομαι στην άνοδο του εθνικισμού παγκοσμίως και στον πόλεμο ως αναπόσπαστο στοιχείο της Ιστορίας.

Δεν είμαι πολιτικοποιημένη!    

— Ουδέποτε υπήρξατε;

Έχω μια θεωρία. Ένας φίλος μου μού ‘χε πει, και πιστεύω πως είναι αλήθεια, ότι κάθε 70 χρόνια θα επιστρέφουν οι ναζί. Πιστεύω πως τώρα είναι εδώ!  

Λεπτομέρεια: Στο εξώφυλλο και σε όλες τις φωτογραφίες που συνοδεύουν το «Negative Capability», η Marianne Faithfull εμφανίζεται να κρατάει το μπαστούνι της. Αιτία φυσικά ήταν το ατύχημα που είχε στη Ρόδο το 2011, όταν έσπασε το ισχίο της και χειρουργήθηκε στη χώρα μας. Σύμφωνα με την ίδια, ο Έλληνας γιατρός δεν είχε…πλύνει τα χέρια του και γι’ αυτό έπαθε ισχυρή λοίμωξη, την οποία άργησε να ξεπεράσει. Αυτή ακριβώς ήταν και η αιτία που δεν συμπάθησε, καθόλου θα έλεγα, έναν Έλληνα δημοσιογράφο που τον δέχτηκε παρ’ όλα αυτά στον προσωπικό της χώρο για να του έδινε συνέντευξη.