"Το Δίκοχο του Μίμη": Θανάσης Σκρουμπέλος, Εκδόσεις Θεμέλιο

Του Αντώνη Φράγκου

Μια νέα νουβέλα του γνωστού  συγγραφέα Θανάση Σκρουμπέλου που φιλοδοξεί να περιλάβει την ιστορία της Ελλάδας, και μάλιστα της Αριστεράς, από τα χρόνια του εμφυλίου μέχρι και την μεταπολίτευση. Αφορμή η «αιρετική» ιστορία της Ισμήνης – της Κόκκινης Δράκαινας για τους δεξιούς   καθεστωτικούς- που βρίσκεται, αρχές του ’50, πληγωμένη θανάσιμα, και εγκλωβισμένη σε μια γιάφκα ασυρμάτου στο Μοσχάτο μαζί με τον ανηψιό και εραστή της Περικλύμενο. Εκεί, στις τελευταίες ώρες της,  και ενώ οι ντουντούκες την καλούνε να παραδοθεί,  ακούει από  τον ανηψιό της όλη την ιστορία της περιπέτειας τους και μαζί και  όλης της Αριστεράς.

Ο Σκρουμπέλος κατέχει άριστα την ιστορία του ’40 αλλά και του ’50 και γενικώς μοιάζει να έχει βιώσει μέχρι μυελού οστών το Δαντικό κλίμα του εμφυλίου, τους ηρωϊσμούς των ανθρώπων και τις τραγωδίες τους. Η στρατευμένη αγωνίστρια Ισμήνη χλευάζεται από την οικογένειά της για τη σχέση της με τον ανηψιό της και το τέλος της μάλλον ανακουφίζει την μάνα του. Στην ίντριγκα έρχεται και επανέρχεται το δίκοχο με το έμβλημα του Δημοκρατικού Στρατού που -για τις ανάγκες της πλοκής- ανήκει στον Μίμη Δεσποτίδη, αγωνιστή διανοούμενου της Αριστεράς, ένα δίκοχο που αποκτά συμβολική αξία και διεκδικείται από τους δεξιούς σαν λάφυρο θριάμβου. Αρκετές φορές η πλοκή της νουβέλας  απογειώνεται μέσα σε κλίμα ζόφου και σκληρότητας και ίσως κινδυνεύει να χαρακτηριστεί μια ακόμη σπονδή της Ήττας, αλλά είναι η συνέχεια της υπόθεσης, μετά την θανή της Ισμήνης που δίνει προοπτική στη ζωή και τους αγώνες  του βασικού χαρακτήρα Περικλύμενου αλλά και στην ιστορία.

Αφήγηση προφορική, διαπλέκει  αληθινά γεγονότα και μυθοπλασία, ενώ εξιστορεί λυρικά και με χαρακτηριστική υφολογική άνεση σημαντικά γεγονότα όπως το χουντικό πραξικόπημα, τον Ιππόδρομο με τους πολιτικούς, την προδοσία της Κύπρου και το φιάσκο της ελλαδικής  βοήθειας μετά  την επέμβαση των Τούρκων, την απαρχή της μεταπολίτευσης και το ΚΚΕ Εσωτερικού, όπου ο Περικλύμενος  ξαναβρίσκει τον Δεσποτίδη, στην μνήμη του οποίου είναι αφιερωμένο το παρόν βιβλίο.

Σημείωση: Πέρυσι, το 2013, οι εκδόσεις Θεμέλιο γιόρτασαν τα 50 χρόνια ζωής τους. Ιδρυτής των εκδόσεων υπήρξε ο Μίμης Δεσποτίδης – στέλεχος της ΕΠΟΝ Αθήνας, εκ των δημιουργών και της «Επιθεώρησης Τέχνης»-  ή αλλιώς, ο «θείος Μίμης» του Σαββόπουλου, ο «Πέτρος» από τον Μεγάλο Περίπατο της Άλκης Ζέη. 

Πηγή: toperiodiko.gr