Τηλεργασία για πάντα: Το «πείραμα» της καραντίνας και οι θιασώτες του

Μπορεί πολλοί να αναρωτιόμαστε ακόμα αμήχανα από πού μας ήρθε αυτή η πανδημία και ο οικονομικός κυκεώνας που άρχισε να ξεδιπλώνεται, έτσι ξαφνικά, μπροστά μας, μπορεί η γενιά των – περίπου – 30άρηδων να βρίσκεται σε κρίση νευρικού γέλιου που στις πλάτες της φορτώνεται μια ακόμα κρίση, εκεί που δειλά-δειλά άρχιζε να κάνει σχέδια για το μέλλον, κάποιοι άλλοι όμως, φαίνεται να είναι πιο συγκεντρωμένοι στο στόχο τους. Κι έτσι, μέσα σε όλες τις αλλαγές που φέρνει αυτή η νέα κατάσταση, επανασχεδιάζουν το μέλλον της εργασίας.

Με την τηλεργασία να έχει εφαρμοστεί σε ένα ευρύ φάσμα εργαζομένων, μια σειρά από επιχειρήσεις-κολοσσοί φαίνεται να κινούνται προς τη μονιμοποίηση της εργασίας από το σπίτι, επιτυγχάνοντας μεγαλύτερη κερδοφορία για τους ίδιους.

Η απόφαση του Twitter να ενημερώσει το προσωπικό του ότι θα μπορεί να εργάζεται «για πάντα» από το σπίτι προκάλεσε αίσθηση παγκοσμίως. Η εταιρεία που διαθέτει 35 γραφεία σε όλο τον κόσμο, συζητάει ακόμα και να ανοίξει τα γραφεία της – για όσους εργαζόμενους πραγματικά (;) χρειάζεται να είναι εκεί – στο τέλος του έτους.  Παράλληλα, εταιρείες όπως η Facebook και η Google ανακοίνωσαν  ότι η τηλεργασία θα συνεχίσει μέχρι και την αρχή του 2021, αυξάνοντας τις πιθανότητες κάποιοι να μην επιστρέψουν ποτέ στο γραφείο, ενώ η Amazon παρέτεινε την τηλεργασία μέχρι τον Οκτώβριο.

Εταιρείες με εκατομμύρια εργαζόμενους αποφασίζουν από τη μια μέρα στην άλλη να αναδιαμορφώσουν το εργασιακό τους περιβάλλον. Πολλοί εργαζόμενοι μπορεί να μην επιστρέψουν ποτέ στα γραφεία τους τα οποία εγκατέλειψαν εν μέσω πανδημίας, με μόνη κερδισμένη την επιχείρηση που θα εξοικονομήσει αδιανόητα ποσά από τη συρρίκνωση που θα επέλθει στις εγκαταστάσεις της, τις οποίες δεν θα χρειάζεται πια, και θα τις αντικαταστήσει με… τα σπίτια των εργαζομένων. Βολικό ακούγεται.

Στα εντυπωσιακά κτίρια που εκτείνονται στον ουρανό του Μανχάταν θα κυκλοφορεί πλέον ελάχιστος κόσμος, ενώ παράλληλα ένα ολόκληρο οικονομικό σύστημα που κινείται γύρω από τους εργαζόμενους, θα δεχθεί ένα μεγάλο σοκ. Πρόκειται για ντόμινο οικονομικών επιπτώσεων από τον τομέα των μεταφορών μέχρι τα καταστήματα γύρω από τις εταιρείες. Μετρό, λεωφορεία, σιδηροδρομικές γραμμές, κατασκευαστικός τομέας, εστιατόρια, μπαρ, παντοπωλεία, σχηματίζουν ομόκεντρους κύκλους γύρω από τους εκατομμύρια εργαζόμενους.

Για την πραγματικότητα των εργαζομένων που θα ξυπνούν, θα δουλεύουν (πολλές φορές χωρίς ωράριο), θα τρώνε και θα κοιμούνται στον ίδιο χώρο, ίσως και με δικό τους εξοπλισμό και λειτουργικά έξοδα, μέσα σε θολό θεσμικό πλαίσιο, ούτε λόγος. Φτάνει που θα είναι με τις πυτζάμες τους.

Και στην Ελλάδα δρομολογούνται εξελίξεις. «Πείραμα» το οποίο αποδείχθηκε πλήρως επιτυχημένο χαρακτήρισαν την τηλεργασία στο Δημόσιο πριν λίγες μέρες ο υπουργός Εσωτερικών, Τάκης Θεοδωρικάκος και ο υφυπουργός, Θοδωρής Λιβάνιος. Κι έτσι, στα άμεσα πλάνα της κυβέρνησης περιλαμβάνεται η διεύρυνση της τηλεργασίας. Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλέστηκε η εφημερίδα «Καθημερινή», έχει ήδη εγκριθεί πρόγραμμα του ΕΣΠΑ με αντικείμενο την εισαγωγή της τηλεργασίας στο Δημόσιο και θα αφορά σε πρώτη φάση κυρίως τους δημοσίους υπαλλήλους που εργάζονται σε διοικητικές και οικονομικές υπηρεσίες, καθώς κι εκείνους που εργάζονται στα τμήματα πληροφορικής, σε υπηρεσίες «back office» όπως συνηθίζεται να λέγονται.

Αλλαγή εποχής, λοιπόν, για την εργασία όπως την ξέραμε, με τεχνολογικούς κολοσσούς που συγκαταλέγονται παράλληλα στους μεγάλους «παίκτες» της παγκόσμιας οικονομίας, να χαράσσουν τον δρόμο και τα εργασιακά δικαιώματα να επιδέχονται ιδιαίτερη αμφισβήτηση.

Πολύπλευρη ευκαιρία όπως αποδεικνύεται για την κυβέρνηση η πανδημία του κορονοϊού, αρχίζει να εντάσσεται πλέον στον στρατηγικό της σχεδιασμό ώστε με αφορμή την επίκληση της δημόσιας υγείας και του ατομισμού ως ευθύνης, να ανοίγει ο δρόμος για να περάσουν όλες οι αντιδραστικές και νεοφιλελεύθερες πολιτικές επιλογές της…