Στο πλευρό των πρώην μαχητών του FARC-EP της Κολομβίας ο ΟΗΕ

Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών κατήγγειλε χθες Πέμπτη την αυξανόμενη βία σε βάρος πρώην ανταρτών που βρίσκονται στη διαδικασία κοινωνικής επανένταξης στο νότιο τμήμα της Κολομβίας, όπου δρουν αποστάτες της οργάνωσης Επαναστατικές Ένοπλες Δυνάμεις της Κολομβίας-Λαϊκός Στρατός (FARC-EP), που κατέθεσε τα όπλα και μετασχηματίστηκε σε πολιτικό κόμμα μετά την υπογραφή της συμφωνίας ειρήνης του 2016.

Αφότου υπεγράφη η συμφωνία, τον Νοέμβριο εκείνης της χρονιάς, ο ΟΗΕ, ο οποίος επιβλέπει τη διαδικασία κοινωνικής επανένταξης περίπου 7.000 πρώην ανταρτών, έχει καταγράψει τις δολοφονίες 248 εξ αυτών, συμπεριλαμβανομένων 73 το 2020.

Οι συνθήκες ως προς την ασφάλεια των ανδρών και των γυναικών που ανήκαν στον ένοπλο βραχίονα της οργάνωσης «έχουν επιδεινωθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες» σε μια ζώνη που εκτείνεται στις περιφέρειες Μέτα, Κακετά και Γουαβιάρε, στηλίτευσε η Αποστολή των Ηνωμένων Εθνών για την Επαλήθευση της Συμφωνίας Ειρήνης στην τριμηνιαία έκθεσή της, που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα.

Στις περιοχές όπου η παρουσία του κράτους «είναι περιορισμένη», οι αποστάτες των FARC, που απορρίπτουν τη συμφωνία, «απειλούν» και «εξαπολύουν επιθέσεις εναντίον πρώην μαχητών (…) θέτοντας έτσι σε κίνδυνο τη διαδικασία επανένταξης», αναφέρεται στο έγγραφο.

Οι ομάδες των αποστατών μετρούν περίπου 2.300 μαχητές, χωρίς ενιαία διοίκηση, που χρηματοδοτούνται από τη διακίνηση ναρκωτικών και μεταλλευμάτων που εξορύσσονται παράνομα, σύμφωνα με την υπηρεσία πληροφοριών του κολομβιανού στρατού.

Σύμφωνα με την έκθεση του ΟΗΕ, οι επιθέσεις βάζουν ιδίως στο στόχαστρο τους πρώην αντάρτες που αποχωρούν από τους χώρους επιμόρφωσης και επανένταξης (Espacios Territoriales de Capacitación y Reincorporación, ETCR), η δημιουργία των οποίων προβλεπόταν στη συμφωνία ειρήνης και φρουρούνται από τις δυνάμεις επιβολής της τάξης. Σε αυτούς δεν ζουν πλέον παρά περίπου 2.500 εξ αυτών.

Περίπου το 35% των δολοφονιών που καταγράφηκαν το 2020 διαπράχθηκαν μέσα ή κοντά σε «νέες» ζώνες επανένταξης όπου «δεν υπάρχει ανάπτυξη των δυνάμεων ασφαλείας», τονίζεται στο κείμενο.

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, «η περιορισμένη παρουσία του κράτους, οι παράνομες οικονομικές δραστηριότητες και η παρουσία ένοπλων παράνομων ομάδων» σε άλλοτε προπύργια των FARC είναι οι βασικοί παράγοντες της «συνεχούς βίας» στις ζώνες επανένταξης.

Μέχρι σήμερα έχουν απαγγελθεί 34 καταδικαστικές ετυμηγορίες στις δίκες έπειτα από έρευνες που διενεργήθηκαν για 289 επιθέσεις εναντίον πρώην ανταρτών που κατέθεσαν τα όπλα.

Παρότι η ειρηνευτική συμφωνία του 2016 επέτρεψε να υπάρξει κάποια μείωση της βίας, ο εμφύλιος που διαρκεί από το 1958 συνεχίζεται κι έχει στοιχίσει τη ζωή σε πάνω από 260.000 ανθρώπους, στη συντριπτική τους πλειονότητα αμάχους, ενώ 83.000 και πλέον άνθρωποι θεωρούνται επισήμως αγνοούμενοι και πάνω από επτά εκατομμύρια πολίτες έχουν εκτοπιστεί.

Η Κολομβία βρέθηκε αντιμέτωπη το 2020 με ένα από τα χειρότερα κύματα βίας που έχει εκδηλωθεί τα χρόνια μετά την υπογραφή της συμφωνίας, με το παρατηρητήριο Indepaz να καταγράφει 90 σφαγές (ταυτόχρονες δολοφονίες τουλάχιστον τριών προσώπων), την ευθύνη για τις οποίες η κυβέρνηση επιρρίπτει σε ένοπλες οργανώσεις που χρηματοδοτούνται από τη διακίνηση ναρκωτικών.