TOP 10 ελληνικής δισκογραφίας 2019 – Νο 3: Φώτης Σιώτας/ Θοδωρής Γκόνης «Τα δεύτερα»

Ο τίτλος του δίσκου «Τα δεύτερα» με υπότιτλο «γιατί κουράστηκαν τα πρώτα», με βρήκε απόλυτα σύμφωνο, αμέσως μετά την πρώτη του ακρόαση. Διότι μια πρώτη σκέψη ήταν τι θέλει τώρα να κάνει με το λαϊκό τραγούδι ο βιολιστής, ερμηνευτής και τραγουδοποιός Φώτης Σιώτας, γνωστός από τις συνεργασίες του με τον Θανάση Παπακωνσταντίνου και τον Σωκράτη Μάλαμα. Δηλαδή, υπάρχουν τόσοι και τόσοι που ασχολούνται με το λαϊκό τραγούδι, δεν χρειαζόταν να κάνει το ίδιο και ο Σιώτας, απ’ τον οποίο θα περιμέναμε κάτι άλλο (πιο πειραματικό να το πω;), πιο εναλλακτικό, πιο rock κλπ. Κοίτα να δεις, όμως, που αυτό το ατόφιο αντεργκράουντ αίσθημα μεταδίδεται αυτούσιο μέσα από τα 11 τραγούδια που μας προτείνει και που κινούνται σε λαϊκούς – παραδοσιακούς δρόμους. 

Τα «Δεύτερα» κουβαλάνε πολλές επιρροές. Κυρίως κουβαλάνε μνήμες από τους Χειμερινούς Κολυμβητές, τον Νίκο Παπάζογλου, τον Στέλιο Βαμβακάρη, τον Νίκο Ξυδάκη, την καθ’ ημάς Ανατολή, μέχρι και την αιγυπτιακή μουσική με τις μεγάλες ορχήστρες, στις οποίες κυριαρχούν τα ποτάμια εγχόρδων. Είναι τραγούδια καλοφτιαγμένα με ισχυρή ταυτότητα και με την εξής ιδιαιτερότητα: Να τύχει να ακούσεις κάποιο απ’ αυτά στο ραδιόφωνο και να γίνει ένα κλικ μέσα σου, σαν να ανακαλύπτεις κάτι καινούργιο, ενώ επί της ουσίας πρόκειται για παλιές, μην πω παμπάλαιες, μουσικές ελληνικές φόρμες. Μοναδική ηχητική παρέκκλιση απ’ το κλίμα του άλμπουμ είναι το «Νησί μου» του τέλους, που αποδίδει ο Σιώτας, μία μπαλάντα απ’ αυτές τις ωραίες που έγραφε ο Διονύσης Σαββόπουλος μια φορά κι έναν καιρό. 

Τα «Δεύτερα», ακόμη, περιέχουν περίτεχνες αρμονίες, όποτε ο Σιώτας δεν αντλεί την έμπνευση του από την παράδοση αμιγώς, όπως λόγου χάριν συμβαίνει με το πρώτο τραγούδι, «Τα λόγια είναι γράμματα» ή με την «Προσευχή», που φλερτάρει με τη μπόσα νόβα και που ερμηνεύει χαμηλότονα η Δήμητρα Γαλάνη. Πάντως, το τραγούδι που εγώ ξεχωρίζω είναι «Ο περιττός ο άνθρωπος» με τον Γιάννη Διονυσίου, ένα πραγματικά μεγάλο τραγούδι, με τον στιχουργό Γκόνη να φτάνει στο απόγειο των ικανοτήτων του, χαρίζοντας μας ένα στιχούργημα – δάνειο από τη φιλοσοφία του Ηράκλειτου παρά τη φαινομενική λαϊκότητα του. Ο «Περιττός ο άνθρωπος» με παρέπεμψε στο «Όνειρο» του Δήμου Μούτση, αν και εδώ το δισυπόστατο της ανθρώπινης φύσης μετριέται μέσα από την κόντρα με την ίδια την κοινωνία. 

Η Ιουλία Καραπατάκη είναι μια τραγουδίστρια με μεγάλες δυνατότητες – φωνή με έκταση και νεύρο που οι ερμηνείες της προσθέτουν προσωπικότητα στα τραγούδια, τα οποία κλήθηκε να αποδώσει. Θα έλεγα ότι είναι η πιο ενδιαφέρουσα τραγουδίστρια που αναδείχτηκε τα τελευταία χρόνια μέσα από τη «σχολή της Θεσσαλονίκης», αν υποτεθεί πως οι Μάλαμας, Θ. Παπακωνσταντίνου, Μπ. Παπαδόπουλος, Φ. Σιώτας κ.α. συστήνουν εδώ και πολλά χρόνια μια σχολή ξεχωριστή μέσα στο τρέχων ελληνικό τραγούδι. 

Πριν 20 χρόνια, η Δήμητρα Γαλάνη μού είχε εκφράσει τις ανησυχίες της για την πορεία του λαϊκού τραγουδιού, καθώς είχε γίνει «ξέφραγο αμπέλι», όπου μέσα χωρούσαν οι πάντες και τα πάντα δίχως μέτρο και συγκεκριμένη αισθητική. Πιστεύω πως τώρα που συμμετέχει στα «Δεύτερα» του Φώτη Σιώτα και του Θοδωρή Γκόνη, θα δήλωνε πλήρως ικανοποιημένη με τη στροφή του πιο δημοφιλούς είδους τραγουδιού. Διότι, τα «Δεύτερα» δεν σηματοδοτούν καμία πρωτοπορία στο χώρο αυτό. Μόνο μια στροφή σημειώνουν, ένα γύρισμα στο σύγχρονο λαϊκό τραγούδι, που πατάει πάνω στους δρόμους του παλιού, με γνώση, καλαισθησία και, όπως ήδη είπαμε, ένα αντεργκράουντ, σχεδόν μυστηριώδες και ανεξήγητο, συναίσθημα! 

* Τα «Δεύτερα» των Φώτη Σιώτα/ Θοδωρή Γκόνη κυκλοφορούν από το όγδοο music group