Τα «θέλω» της ηγεσίας και τα «θέλω» των ψηφοφόρων

Κάποιοι ψηφοφόροι είναι πολύ πιθανόν να επιλέξουν στην κάλπη ένα κόμμα όχι γιατί συμφωνούν με τις θέσεις του, τη γραμμή του, τις προτεραιότητές του, αλλά γιατί θέλουν να τιμωρήσουν ένα άλλο κόμμα

Στην έρευνα του Ινστιτούτου Εναλλακτικών Πολιτικών ΕΝΑ, που έγινε σε συνεργασία με την Prorata (δημοσιεύτηκε στην «Εφημερίδα των Συντακτών» 25-26/6/2022), υπάρχει ένα πολύ ενδιαφέρον εύρημα. Ο αναλυτής Κώστας Ελευθερίου επισημαίνει ότι «σημαντικό, ώς ενός σημείου, φαινόμενο, που θα επηρεάσει την προεκλογική συνθήκη, είναι ο βαθμός συμπάθειας ή αντιπάθειας προς τα κόμματα.

Στη σύγχρονη εκλογική συμπεριφορά, διεθνώς, εμφανίζεται το φαινόμενο της “αρνητικής ταύτισης” με κάποιο κόμμα, όπου η αντιπάθεια εμφανίζεται να είναι ισχυρότερο κίνητρο ψήφου απ’ ό,τι η συμπάθεια». Μ’ άλλα λόγια, κάποιοι ψηφοφόροι είναι πολύ πιθανόν να επιλέξουν στην κάλπη ένα κόμμα όχι γιατί συμφωνούν με τις θέσεις του, τη γραμμή του, τις προτεραιότητές του, αλλά γιατί θέλουν να τιμωρήσουν ένα άλλο κόμμα, που διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο στην πολιτική σκηνή.

Δεν πρόκειται δηλαδή για ψήφο επιδοκιμασίας στο συγκεκριμένο κόμμα, αλλά για ψήφο αποδοκιμασίας στο αντίπαλο κόμμα, για να του κόψει τον δρόμο προς την εξουσία. Η τιμωρητική στάση μπορεί να πάρει πολλές μορφές: αποχή, λευκό, άκυρο. Είναι μια στάση αποστασιοποίησης. Δεν ψηφίζεις το κόμμα που είχες επιλέξει στην προηγούμενη αναμέτρηση, δεν στηρίζεις, όμως, κανένα άλλο κόμμα.

Η προτίμηση, πάντως, σ’ ένα σχήμα με μοναδικό κριτήριο το μίσος που αισθάνεσαι για ένα άλλο σχήμα (η λογική του μικρότερου κακού) μπορεί να καθορίσει τις εξελίξεις στην περίπτωση που θα απαιτηθούν συνεννοήσεις για τον σχηματισμό συμμαχικής κυβέρνησης. Οι ηγεσίες, πριν πάρουν τις αποφάσεις τους για το κρίσιμο ζήτημα της συνεργασίας, είναι υποχρεωμένες να υπολογίσουν τις διαθέσεις που έχουν τμήματα του ευρύτερου ακροατηρίου τους απέναντι στα άλλα κόμματα. Αν το «θέλω» του πολιτικού προσωπικού είναι σε μεγάλη απόσταση από το «θέλω» των ψηφοφόρων, υπάρχει πρόβλημα.

Από την έρευνα, λοιπόν, συνάγεται ότι το 53% όλων όσοι προτίθενται να ψηφίσουν ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛΛ. αντιπαθεί τον ΣΥΡΙΖΑ και μόλις το 10% τη Νέα Δημοκρατία. Συνεπώς, το κάποτε κυρίαρχο στον χώρο αυτό αντιδεξιό ρεύμα έχει υποχωρήσει πολύ και τη θέση του έχει καταλάβει το αντιΣΥΡΙΖΑ ρεύμα. Για τους περισσότερους απ’ αυτούς που λένε ότι ανήκουν στον χώρο του σημερινού ΠΑΣΟΚ, το μικρότερο κακό είναι η Δεξιά. Δεν πέσαμε από τα σύννεφα. Το είχαμε δει και σε άλλες έρευνες. Στελέχη του ΠΑΣΟΚ, στην προσπάθειά τους να συμβαδίσουν με αυτό το ρεύμα εξαπέλυαν σφοδρές επιθέσεις στον ΣΥΡΙΖΑ και άφηναν στο απυρόβλητο τη Δεξιά. Προέκυπτε, επίσης, και στο επίπεδο της κεντρικής γραμμής. Δεξιά και ΠΑΣΟΚ συμπορεύτηκαν σε διάφορα ζητήματα.

Συνέπλευσαν στο θέμα της Συμφωνίας των Πρεσπών. Δούλεψαν μεθοδικά στο προσκήνιο και στο παρασκήνιο για να μετατρέψουν ένα μεγάλο σκάνδαλο σε σκευωρία. Ενωσαν τις δυνάμεις τους για να στήσουν Ειδικά Δικαστήρια εναντίον στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ. Πάνε χέρι χέρι στις κατηγορίες εναντίον του ΣΥΡΙΖΑ για λαϊκισμό -τη νέα μεγάλη απειλή, κατά την κρίση τους, για τη δημοκρατία. Στο ΠΑΣΟΚ, βεβαίως, έχουν έναν ακόμη λόγο να αντιπαθούν τον ΣΥΡΙΖΑ. Εχασαν την πρωτοκαθεδρία στη λεγόμενη δημοκρατική παράταξη. Κάποτε, ήταν η δεσπόζουσα συνιστώσα, σήμερα είναι σε μειονεκτική θέση. Το μεγαλύτερο κομμάτι των ψηφοφόρων του και ένα σημαντικό τμήμα του στελεχικού δυναμικού του μετακόμισαν στον ΣΥΡΙΖΑ. Κορυφαίοι παράγοντες του ΠΑΣΟΚ λένε βαριές κουβέντες για τα πρώην στελέχη τους που πήγαν στην Κουμουνδούρου, ενώ είναι παρεξηγήσιμα επιεικείς με όσους προσχώρησαν στη Δεξιά.

Σε μια άλλη μέτρηση, αυτήν της Marc για λογαριασμό της τηλεόρασης του Αντέννα, έχουμε στο γενικό δείγμα την προτίμηση των πολιτών για τη σύνθεση μιας κυβέρνησης συνεργασίας. Συνεργασία Ν.Δ.-ΠΑΣΟΚ θέλει το 30,4%, συνεργασία ΣΥΡΙΖΑ-ΠΑΣΟΚ επιθυμεί το 9,6%. Ενδεικτικό, αν και αφορά το σύνολο των ερωτηθέντων. Μέσα σ’ αυτό το κλίμα είχαμε μια δήλωση του Μιχ. Κατρίνη (εκπροσωπεί τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ στη Βουλή στις συζητήσεις των πολιτικών αρχηγών), που πυροδότησε σενάρια και συζητήσεις στο εσωτερικό του κόμματος: «Πιστεύουμε ότι οι πολίτες μάς άκουσαν και θα μας δώσουν ένα πολύ καλό ποσοστό, που θα σηματοδοτεί την επιστροφή του ΠΑΣΟΚ σε πρωταγωνιστικό ρόλο. Οποιαδήποτε συζήτηση για μετεκλογική συνεργασία δεν έχει προαπαιτούμενα και προϋποθέσεις, παρά μόνο το περιεχόμενο της διακυβέρνησης».

Οχι προαπαιτούμενα, λοιπόν. Το βασικό για τον κ. Κατρίνη είναι το περιεχόμενο της διακυβέρνησης. Σ’ αυτό συμφωνεί με τον Ν. Ανδρουλάκη, ο οποίος έχει δηλώσει ότι το κόμμα του θα πάρει μέρος σε κυβέρνηση που θα έχει σοσιαλδημοκρατική κατεύθυνση. Μπορεί να υπάρξει τέτοια κυβέρνηση με κόμμα-κορμό τη Δεξιά; Εξαρτάται ποιον τύπο σοσιαλδημοκρατίας έχουν στο μυαλό τους στη Χ. Τρικούπη. Του Μπλερ και του Σρέντερ; Τότε, ναι. Του Κόστα και του Σάντσεθ; Τότε, σίγουρα όχι. Η ηγεσία του οφείλει, ασφαλώς, να λάβει υπόψη της ότι η πλειονότητα αυτών που λένε ότι θα ψηφίσουν σήμερα ΠΑΣΟΚ αντιπαθεί περισσότερο τον ΣΥΡΙΖΑ απ’ ό,τι τη Δεξιά. Ωστόσο, το τίμημα που πλήρωσε το ΠΑΣΟΚ για την επιλογή του να συγκυβερνήσει με τη Δεξιά ήταν μεγάλο. Οφείλει η ηγεσία του κι αυτό να το υπολογίσει.

Ανάγωγα 

Εκείνα τα περί συμμορίας, ελευθεροδολοφονίας και υποκόσμου που είπε ο πρωθυπουργός στη Βουλή για να περιγράψει δημοσιογράφους σχετικά με την υπόθεση Novartis ισχύουν; Δεν αισθάνεται την ανάγκη να ζητήσει μία συγγνώμη;

Πηγή: Η Εφημερίδα των Συντακτών

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στην κατηγορία «Απόψεις» εκφράζουν τον/την συντάκτη/τριά τους και οι θέσεις δεν συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη του koutipandoras.gr