Πετρέλαιο: Γιατί η εκεχειρία ΗΠΑ – Ιράν δεν αλλάζει τις τιμές; – Παραμένει η αβεβαιότητα

Η επίτευξη δίμηνης εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν οδήγησε σε ισχυρή αντίδραση ανακούφισης στις διεθνείς αγορές, με άνοδο των χρηματιστηρίων και σημαντική πτώση στις τιμές του πετρελαίου, καθώς ενισχύθηκαν οι προσδοκίες για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις με στόχο τον τερματισμό της σύγκρουσης.

Ωστόσο, αναλυτές επισημαίνουν ότι η κατάσταση παραμένει ρευστή, τονίζοντας πως «είμαστε ακόμη στην ομίχλη του πολέμου» και χαρακτηρίζοντας την κατάπαυση του πυρός «εύθραυστη». Όπως σημειώνουν, οι θέσεις των δύο πλευρών αποτελούν προς το παρόν ένα αρχικό πλαίσιο διαλόγου, με σημαντικά περιθώρια ανατροπών.

Παράλληλα, εκφράζονται αμφιβολίες για την άμεση αποκατάσταση των ροών πετρελαίου, καθώς η επανεκκίνηση των μεταφορών δεν θεωρείται δεδομένη. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η αποκατάσταση της μεγαλύτερης διαταραχής στην ιστορία της αγοράς ενέργειας θα απαιτήσει χρόνο, διατηρώντας υψηλές τιμές και πιέσεις στις χώρες που εξαρτώνται από εισαγωγές.

Καθοριστικός παράγοντας θεωρείται η εξέλιξη της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, με την αγορά να αναμένει ενδείξεις για το εύρος επανεκκίνησης της διέλευσης δεξαμενόπλοιων, ενώ οι όροι που ενδέχεται να θέσει το Ιράν παραμένουν ασαφείς.

Παρά την αρχική αισιοδοξία, οι αγορές ενέργειας ενδέχεται να επανέλθουν σε πιο επιφυλακτική στάση, καθώς η επαναλειτουργία εγκαταστάσεων και η αποκατάσταση της παραγωγής που διακόπηκε λόγω του πολέμου μπορεί να διαρκέσει από εβδομάδες έως και μήνες.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις, περίπου 15 εκατ. βαρέλια ημερησίως από την περιοχή του Κόλπου παραμένουν εκτός αγοράς, λόγω διακοπών στην παραγωγή, αυξημένων κινδύνων για τις υποδομές και περιορισμών στις μεταφορές.

Η Citi εκτιμά ότι η διαταραχή στις ενεργειακές ροές οδηγεί σε απώλειες της τάξης των 11 έως 16 εκατ. βαρελιών ημερησίως, επίπεδο που υπερβαίνει αναλογικά προηγούμενα ιστορικά σοκ.

Πριν από την εκεχειρία, υπήρχαν ανησυχίες ότι η άνοδος των τιμών θα μπορούσε να οδηγήσει σε συνθήκες αντίστοιχες με εκείνες πριν από την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση του 2008, όταν το πετρέλαιο διπλασιάστηκε από τα 70 στα 140 δολάρια ανά βαρέλι μέσα σε έναν χρόνο.

Από την έναρξη της σύγκρουσης, οι τιμές του πετρελαίου έχουν καταγράψει έντονη άνοδο, φθάνοντας έως και τα 120 δολάρια το βαρέλι, χωρίς ωστόσο να προσεγγίσουν τα επίπεδα που καταγράφηκαν μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022 (139,13 δολάρια) ή το ιστορικό ρεκόρ του 2008 (147,50 δολάρια).

Οι αγορές δεν έχουν προεξοφλήσει ένα σενάριο αντίστοιχο με το 2022, όταν το Brent παρέμεινε πάνω από τα 100 δολάρια για περίπου πέντε μήνες, ενώ οι τρέχουσες τιμές παραμένουν χαμηλότερες από τα ιστορικά υψηλά.

Σε αντίθεση με προηγούμενες πετρελαϊκές κρίσεις, όπως εκείνες του 2022 και της δεκαετίας του 1970, ο πληθωρισμός παραμένει προς το παρόν κοντά στους στόχους, χωρίς να έχουν καταγραφεί έντονες κινήσεις αποστροφής ρίσκου ή επιθετικές παρεμβάσεις από τις κεντρικές τράπεζες. Επίσης, δεν έχουν εμφανιστεί σαφή σημάδια επιδείνωσης των οικονομικών μεγεθών.

Ιστορικά παραδείγματα πετρελαϊκών κρίσεων

Το 1973, μετά τον πόλεμο Αράβων-Ισραήλ, ο ΟΠΕΚ περιόρισε την προσφορά προς τη Δύση, οδηγώντας σε τετραπλασιασμό των τιμών, από περίπου 3 δολάρια σε πάνω από 11-12 δολάρια ανά βαρέλι.

Το 1979, η ανατροπή του Σάχη και η άνοδος του Αγιατολάχ Χομεϊνί προκάλεσαν σημαντική μείωση της ιρανικής παραγωγής, με τις τιμές να εκτοξεύονται από τα 14 στα 39 δολάρια, συμβάλλοντας σε παγκόσμια ύφεση.

Το 1990, η εισβολή του Σαντάμ Χουσεΐν στο Κουβέιτ και η καταστροφή εκατοντάδων πετρελαιοπηγών οδήγησαν σε σχεδόν διπλασιασμό των τιμών, κοντά στα 40 δολάρια.

Το 2008, πριν από την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση, η αυξημένη ζήτηση και η κερδοσκοπία εκτόξευσαν την τιμή του Brent στο ιστορικό υψηλό των 147,50 δολαρίων.

Το 2022, η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία προκάλεσε νέα άνοδο, με τις τιμές να φτάνουν τα 139,13 δολάρια, σε ένα ακόμη σοκ προσφοράς που συνδέθηκε με γεωπολιτική ένταση.

Συνολικά, οι αναλυτές εκτιμούν ότι, παρά την πρόσκαιρη αποκλιμάκωση, οι εξελίξεις παραμένουν αβέβαιες και το πλήρες εύρος των επιπτώσεων στην παγκόσμια οικονομία δεν έχει ακόμη αποτυπωθεί.

Kύπρος: Η τραγική ιστορία του 15χρονου Χριστόφορου που πέθανε μετά από διαδικτυακό challenge

ΟΠΕΚΕΠΕ: Απίστευτοι διάλογοι μεταξύ συνεργάτη Λιβανού σε Μελά – «Με πήρε ο Νέζης από Μαξίμου και είπε άντε γ@@@@@ε!»

Ο Τραμπ επιτίθεται σε ακροδεξιούς που τον κατηγορούν για τον πόλεμο στο Ιράν: «Είναι ηλίθιοι»

Καλαμάκι: Βίντεο ντοκουμέντο από τη σύγκρουση του τραμ με το φορτηγό

Δείτε όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο koutipandoras.gr