Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού: Τα στατιστικά στοιχεία για την παιδική ευημερία προκαλούν ανησυχία

Στις 20 Νοεμβρίου κάθε έτους τιμάται η Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού, μια εξαιρετικά σπουδαία Ημέρα, η οποία στοχεύει στην προώθηση των μηνυμάτων για προστασία και ευημερία των παιδιών όλου του κόσμου.

Ιστορικό της Παγκόσμιας Ημέρας Δικαιωμάτων του Παιδιού

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, η Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού καθιερώθηκε για πρώτη φορά το 1954 και τιμάται στις 20 Νοεμβρίου κάθε έτους, με σκοπό την προώθηση της διεθνούς ενότητας και την ευαισθητοποίηση για τα δικαιώματα των παιδιών.

Η 20ή Νοεμβρίου σχετίζεται άρρηκτα με την Παγκόσμια Ημέρα, καθώς εκείνη την ημερομηνία το 1959 η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ υιοθέτησε τη Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Παιδιού. Παράλληλα, στις 20 Νοεμβρίου 1989, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ υιοθέτησε τη Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού.

Όπως επισημαίνει ο ιστότοπος, κάθε άνθρωπος, ανεξαρτήτως μόρφωσης, ηλικίας, βιοτικού επιπέδου, εργασίας και θρησκευτικού προσανατολισμού, μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην καθιέρωση της Παγκόσμιας Ημέρας Δικαιωμάτων του Παιδιού ως μία επίκαιρη Ημέρα για κάθε κοινωνία και έθνος.

Περιεχόμενο και Συμβολισμοί της Ημέρας

Ο ΟΗΕ επισημαίνει πως η Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού προσφέρει στον καθένα μας ένα εμπνευσμένο σημείο εκκίνησης για να υποστηρίξουμε, να προωθήσουμε και να τιμήσουμε τα δικαιώματα των παιδιών, μέσω του διαλόγου και δράσεων, που θα οικοδομήσουν ένα καλύτερο μέλλον για τα παιδιά.

Από το 1990, η Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού σηματοδοτεί την επέτειο της υιοθέτησης της Διακήρυξης και της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Σύμφωνα με τον Οργανισμό Save the Children, η Διακήρυξη για τα Δικαιώματα του Παιδιού επιβεβαίωνε ότι τα παιδιά έχουν δικαίωμα στην τροφή, την υγειονομική περίθαλψη, την εκπαίδευση και την προστασία από την εκμετάλλευση. Παράλληλα, έκανε το τολμηρό βήμα να διεκδικήσει αυτά τα δικαιώματα για κάθε παιδί και έθεσε ως καθήκον της διεθνούς κοινότητας να θέσει τα δικαιώματα των παιδιών στην πρώτη γραμμή του σχεδιασμού.

Με Ποιους Τρόπους Τιμάται η Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού

Σύμφωνα με τη UNICEF, η Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού σηματοδοτείται μέσα από διάφορες εκδηλώσεις και δραστηριότητες που επικεντρώνονται στην ανάδειξη της φωνής και των δικαιωμάτων των παιδιών. Τέτοιες εκδηλώσεις περιλαμβάνουν ομιλίες, παρουσιάσεις βιβλίων, εκπαιδευτικές δράσεις στα σχολεία, καλλιτεχνικές εκθέσεις, χειροτεχνίες, κ.λπ.

Στατιστικά Στοιχεία για την Ευημερία των Παιδιών

Σύμφωνα με τον Οργανισμό Save the Children, 194 χώρες έχουν υπογράψει τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Να σημειωθεί πως η συγκεκριμένη Σύμβαση αποτελεί την παγκοσμίως πιο αποδεκτή συνθήκη για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ιστορία.

Σε στοιχεία που δημοσιοποίησε η UNICEF για το2024 με τίτλο «The State of the World’s Children 2024», αναφέρονται ορισμένα σημαντικά δεδομένα σχετικά με τα παιδιά και την ευημερία τους:

• Στο επόμενο τέταρτο του αιώνα, τρεις παράγοντες θα καθορίσουν τον κόσμο για τα παιδιά: οι δημογραφικές μεταβολές, η κλιματική κρίση, οι τεχνολογίες αιχμής.
• Το 2023, 20,8 εκατομμύρια παιδιά εκτοπίστηκαν, κυρίως λόγω συγκρούσεων και καταστροφών.
• Πάνω από το 1/3 των παιδιών του κόσμου θα ζουν σε τέσσερις χώρες: Κίνα, Ινδία, Νιγηρία και Πακιστάν.
• Σε όλες τις περιοχές, το ποσοστό των παιδιών στον πληθυσμό αναμένεται να μειωθεί καθώς αυξάνεται ο ενήλικος πληθυσμός.
• Περίπου 1 δισεκατομμύριο παιδιά ζουν σήμερα σε χώρες που αντιμετωπίζουν σοβαρό κίνδυνο κλιματικών και περιβαλλοντικών κινδύνων.

Πώς Μπορείτε να Συνεισφέρετε στην Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού

Η UNICEF κοινοποιεί δύο σχετικά hashtag για την Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού, με τα οποία μπορεί ο κάθε ενδιαφερόμενος να επικοινωνήσει και να συμμετάσχει στη συζήτηση για τα δικαιώματα των παιδιών. Αυτά τα hashtag είναι: #WorldChildrensDay & #ForEveryChild.

Στην Ελλάδα, διάφορες εκδηλώσεις θα λάβουν χώρα αναφορικά με την Ημέρα, περιλαμβάνοντας εκδηλώσεις όπως ομιλίες, παρουσιάσεις βιβλίων και εκπαιδευτικές δράσεις.

Για τους νέους που έχουν πρόσβαση στο διαδίκτυο, υπάρχει η πλατφόρμα EU Children’s Participation Platform, ένας ασφαλής χώρος, όπου παιδιά και έφηβοι μπορούν να εκφράζουν την άποψη τους για την ευρωπαϊκή νομοθεσία και τις ευρωπαϊκές πολιτικές που τα αφορούν και να συμμετέχουν σε διάφορες δράσεις της ΕΕ.

Στις 21 Νοεμβρίου 2025 «Το Χαμόγελο του Παιδιού» και το Ευρωπαϊκό Εθελοντικό Μαθητικό Δίκτυο YouSmile του Οργανισμού, διοργανώνουν Ευρωπαϊκό Συνέδριο για τα Δικαιώματα του Παιδιού στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και του Υπουργείου Υγείας.

Παιδική ευημερία σε κρίση: Στατιστικά στην Ελλάδα

Παρά τα μηνύματα της Παγκόσμιας Ημέρας, τα παιδιά βιώνουν καθημερινά διακρίσεις, όχι μόνο σε χώρες του εξωτερικού, αλλά και στην Ελλάδα. Σύμφωνα με άρθρο του Β’ Μέρους του Τεύχους 56, του Περιοδικού «Οικονομικές Εξελίξεις» του ΚΕΠΕ, με τίτλο «Δημόσια υγεία, πολυδιάστατη παιδική φτώχεια, Ασφαλιστικό και Δημογραφικό», τα στοιχεία για την παιδική φτώχεια είναι αποκαρδιωτικά:

• Σε μεγάλο ποσοστό των Δημοτικών Ενοτήτων της Αττικής, περίπου 1 στα 10 παιδιά βίωσε υγειονομική φτώχεια στη σχολική περίοδο 2018-2023.
• Σε εθνικό επίπεδο, κατά τη σχολική περίοδο 2022-2024, περίπου 1 στα 16 παιδιά πολύτεκνων οικογενειών με τέσσερα παιδιά και άνω, βίωσε υγειονομική ένδεια.
• Κατά το ίδιο διάστημα, περίπου 1 στα 18 παιδιά μονογονεϊκών οικογενειών με μητέρα στερήθηκε τη δυνατότητα της απρόσκοπτης πρόσβασης σε δωρεάν υπηρεσίες υγείας, υψηλής ποιότητας.
• Κατά το ίδιο διάστημα, 1 στα 19 παιδιά με μεταναστευτικό ή προσφυγικό υπόβαθρο αντιμετώπισε στέρηση υπό το πρίσμα της δημόσιας υγείας.
• Σε εθνικό επίπεδο, τη σχολική χρονιά 2023-2024, περίπου 1 στα 17 παιδιά σε ορεινές, αγροτικές και νησιωτικές περιοχές βίωσε υγειονομική στέρηση.

Συμπληρωματικά με τα εξαιρετικά ανησυχητικά στατιστικά του ΚΕΠΕ, έρχονται να συμπληρώσουν τα Στατιστικά Στοιχεία Δράσεων για το Α’ Εξάμηνο του 2025, από «Το Χαμόγελο του Παιδιού». Ενδεικτικά, εντός του πρώτου εξαμήνου του έτους, τα στατιστικά είναι εξίσου ανησυχητικά:

• Καταγράφηκαν 696 αναφορές σοβαρών περιστατικών κακοποίησης και παραμέλησης 1.336 παιδιών (Σωματική κακοποίηση για 475 παιδιά, Σεξουαλική κακοποίηση για 32 παιδιά, Παραμέληση  Εγκατάλειψη για 663 παιδιά, Ψυχολογική/Συναισθηματική κακοποίηση για 129 παιδιά).
• Μέσω του Cybertipline Hellas, πραγματοποιήθηκαν 302 αναφορές σοβαρών περιστατικών κακοποίησης και παραμέλησης 386 παιδιών.
• Δόθηκε υποστήριξη σε 123 γυναίκες, θύματα ενδοοικογενειακής βίας και των 167 παιδιών τους.
• Καταγράφηκαν 94 αιτήματα για την υποστήριξη ερευνών αναζήτησης 79 παιδιών που εξαφανίστηκαν.
• Παρεσχέθη συμβουλευτική σε 307 παιδιά για θέματα εκφοβισμού.
• Μέσω του Cybertipline Hellas, καταγράφηκαν αναφορές για 13 παιδιά σε θέματα Cyberbullying και Sextortion.
• Δόθηκε υποστήριξη σε 104 παιδιά, αναφορικά με τους κινδύνους του διαδικτύου. Βασικές αιτίες: προβληματική χρήση διαδικτύου και ο ηλεκτρονικός σεξουαλικός εκβιασμός – Sextortion.
• Καταγράφηκαν 22 αιτήματα φιλοξενίας παιδιών σε κίνδυνο, που αφορούσαν συνολικά 38 παιδιά.
• Παρεσχέθη υποστήριξη 345 παιδιών θυμάτων ή εμπλεκόμενων σε περιστατικά trafficking.

Στην Ελλάδα του 2025, με την κυβέρνηση να δείχνει ανήμπορη να προστατεύσει τα δικαιώματα και την ευημερία των παιδιών με πλάνο και ευαισθησία, η κατάσταση φαίνεται να εκτροχιάζεται ακόμα περισσότερο. Ιδιωτικοί φορείς λαμβάνουν σημαντικό μέρος της μέριμνας παιδιών που έχουν ανάγκη, με την πολιτεία να μην πραγματοποιεί τα απαραίτητα. Σε κάθε περίπτωση, παρά την όποια βοήθεια ή μέτρα, η κατάσταση είναι ακόμα ζοφερή, με υψηλό ποσοστό των παιδιών να έχει σοβαρά προβλήματα βιοπορισμού, παραμέλησης και κακοποίησης.

Διαβάστε επίσης:

Παγκόσμια Ημέρα Καρκίνου της Παιδικής και Εφηβικής ηλικίας

Παγκόσμια Ημέρα Επιστήμης για την Ειρήνη και την Ανάπτυξη

Παγκόσμια ημέρα φιλίας: Οι 5 τύποι φίλων που όλοι χρειαζόμαστε

Δείτε όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο koutipandoras.gr