ΟΠΕΚ: Τι αλλάζει στις τιμές πετρελαίου μετά την έξοδο των ΗΑΕ από τον Οργανισμό

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι από την 1η Μαΐου αποχωρούν τόσο από τον Οργανισμός Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών όσο και από τη διευρυμένη συμμαχία ΟΠΕΚ+, αποκτώντας πλήρη αυτονομία στον καθορισμό της παραγωγής και των εξαγωγών τους.

Η εξέλιξη θεωρείται σημαντική, καθώς η χώρα συγκαταλέγεται στους δέκα μεγαλύτερους παραγωγούς παγκοσμίως και διαθέτει δυνατότητα αύξησης της παραγωγής κατά περίπου 1 εκατ. βαρέλια ημερησίως.

Σύμφωνα με ανάλυση του The Conversation, ενδεχόμενη αύξηση της παραγωγής από τα ΗΑΕ θα μπορούσε να ασκήσει πτωτικές πιέσεις στις διεθνείς τιμές πετρελαίου, ιδίως όταν αποκατασταθεί πλήρως η ροή μέσω των Στενά του Ορμούζ. Ωστόσο, το βασικό ζήτημα παραμένει η αβεβαιότητα που προκαλούν οι γεωπολιτικές εξελίξεις.

Τι είναι ο ΟΠΕΚ;

Ο ΟΠΕΚ ιδρύθηκε το 1960 από το Ιράν, το Ιράκ, το Κουβέιτ, τη Σαουδική Αραβία και τη Βενεζουέλα με στόχο τον συντονισμό των πετρελαϊκών πολιτικών των μελών του και τη σταθεροποίηση των τιμών.

Το Άμπου Ντάμπι εντάχθηκε το 1967, ενώ τα ΗΑΕ παρέμειναν μέλος μετά την ομοσπονδιοποίηση του 1971. Σήμερα αποτελούν τον τρίτο μεγαλύτερο παραγωγό εντός του οργανισμού, πίσω από τη Σαουδική Αραβία και το Ιράκ. Με την αποχώρησή τους, τα μέλη του ΟΠΕΚ μειώνονται σε 11.

Η λειτουργία του οργανισμού βασίζεται στον καθορισμό ποσοστώσεων παραγωγής, μέσω των οποίων επηρεάζεται η προσφορά και κατ’ επέκταση οι διεθνείς τιμές. Αν και συχνά χαρακτηρίζεται «καρτέλ», ο ίδιος ο ΟΠΕΚ απορρίπτει τον όρο.

Πως επηρεάζονται οι τιμές;

Τα κράτη-μέλη του ΟΠΕΚ παράγουν περίπου το ένα τρίτο της παγκόσμιας παραγωγής αργού πετρελαίου, αλλά καλύπτουν σχεδόν το ήμισυ των εξαγωγών.

Τα ΗΑΕ αντιπροσωπεύουν περίπου το 4% της παγκόσμιας παραγωγής και κατατάσσονται όγδοα διεθνώς. Η αποχώρησή τους τους επιτρέπει να αυξήσουν την παραγωγή εκτός των συμφωνημένων περιορισμών, ενισχύοντας τον ανταγωνισμό και ασκώντας μεσοπρόθεσμα καθοδικές πιέσεις στις τιμές.

Παρά ταύτα, βραχυπρόθεσμα δεν αναμένεται άμεση αποκλιμάκωση των τιμών. Οι γεωπολιτικές εντάσεις, ιδίως λόγω της σύγκρουσης με το Ιράν, συνεχίζουν να διαταράσσουν την αγορά. Τα Στενά του Ορμούζ, μέσω των οποίων διακινείται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου, παραμένουν ουσιαστικά κλειστά, περιορίζοντας τη δυνατότητα αύξησης της προσφοράς.

Τα ΗΑΕ διαθέτουν εναλλακτική διαδρομή εξαγωγών μέσω του λιμανιού της Φουτζέιρα, ωστόσο η δυναμικότητά της δεν επαρκεί για την πλήρη αντιστάθμιση της διακοπής.

Οι αγορές αντιδρούν συχνά ήδη από τις ανακοινώσεις, πριν ακόμη μεταβληθεί η πραγματική παραγωγή. Μελέτες δείχνουν ότι οι αποφάσεις του ΟΠΕΚ επηρεάζουν άμεσα τις τιμές, με επιπτώσεις στον πληθωρισμό και τις συναλλαγματικές ισοτιμίες.

Παράλληλα, η αβεβαιότητα οδηγεί εταιρείες και επενδυτές σε προσαρμογές, όπως αύξηση αποθεμάτων ή τοποθετήσεις σε προθεσμιακά συμβόλαια. Σύμφωνα με τον οικονομολόγο Jamie Cross, κατά την πετρελαϊκή κρίση του 1979 οι αυξήσεις τιμών οφείλονταν κυρίως σε προληπτικές κινήσεις εταιρειών, ενώ η πτώση του 1985-86 συνδέθηκε με κερδοσκοπία.

Η εξέλιξη καθιστά δύσκολη την πρόβλεψη της πορείας των τιμών. Εάν οι αγορές εκτιμήσουν ότι η αποχώρηση των ΗΑΕ θα οδηγήσει σε αυξημένη παραγωγή, ενδέχεται να καταγραφεί πτώση τιμών. Αντίθετα, αν ενισχυθούν οι φόβοι για γεωπολιτική ένταση ή για έναν ενδεχόμενο «πόλεμο τιμών», δεν αποκλείονται έντονες διακυμάνσεις αντί για σταθερή αποκλιμάκωση.

Διαβάστε επίσης:

Νοσοκομειακοί γιατροί κατά Άδωνι για την παιδίατρο στη Σάμο: «Ο υπουργός ομολογεί πως εξαναγκάστηκε να εφημερεύει σερί επί 5 24ωρα»

Καλαμαριά: Μαθητής Λυκείου έσωσε γυναίκα που πνιγόταν σε εστιατόριο – «Θα βοηθήσω εγώ, ξέρω»

Υποκλοπές: Τέσσερις δικαστικοί «σταθμοί» κρατούν ζωντανή την υπόθεση

Πολάκης κατά Άδωνη: «Γελοίο φασιστοειδές» για την εξαντλημένη παιδίατρο που κατέρρευσε από εφημερίες

Δείτε όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο koutipandoras.gr