Νικόδημος Μάινα Κινύουα: Έλληνας και γεννιέσαι και γίνεσαι – Δε με ενδιαφέρει αν θα είμαι ο πρώτος Αφροέλληνας βουλευτής

«Είμαι στρατιώτης των ιδεών. Υπηρετώ τους ανθρώπους που βρίσκονται σε ανάγκη» λέει στο koutipandoras o Νικόδημος Μάινα Κινύουα

Νικόδημος Μάινα Κινύουα

Συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης παραχωρεί στο koutipandoras.gr, λίγες μόνο ώρες πριν την κάλπη της Κυριακής ο Νικόδημος Μάινα Κινύουα, υποψήφιος με τον ΣΥΡΙΖΑ στην Α’ Αθηνών.

Ο κ. Κινύουα απαντά σε όλα, εξηγώντας ότι δεν τον απασχολεί το αν θα γίνει ο πρώτος Αφροέλληνας βουλευτής. «Δε με ενδιαφέρει αν θα είμαι ο πρώτος Αφροέλληνας βουλευτής. Εμένα με απασχολεί να συμμετάσχω στις πολιτικές διαδικασίες με εντιμότητα, θάρρος κι ειλικρίνεια», σημειώνει χαρακτηριστικά, ενώ ξεκαθαρίζει ότι σε περίπτωση που εκλεγεί θα εκπροσωπήσει το σύνολο των πολιτών. «Θα το κάνω με όλες μου τις δυνάμεις, προτάσσοντας τον λόγο και όχι το χρώμα μου», λέει χαρακτηριστικά.

«Εγώ σήμερα συμμετέχω ως προνομιούχος της δεύτερης γενιάς ανθρώπων με μεταναστευτική καταγωγή στην Ελλάδα. Για να αλλάξει το κλίμα, πρέπει, πρωτίστως, να αποδεχθούμε πως Έλληνας και γεννιέσαι και γίνεσαι. Δεν είναι μόνο το δίκαιο του αίματος, είναι και το δίκαιο του εδάφους. Και αυτή είναι μία μάχη που πρέπει να κερδίσουμε», τονίζει στη συνέντευξή του ο Νικόδημος Μάινα Κινύουα.

Ακολουθεί ολόκληρη η ενδιαφέρουσα συνέντευξη που μας παραχώρησε ο Νικόδημος Μάινα Κινύουα

Η πορεία σας στον χώρο των δικαιωμάτων είναι γνωστή σε όσους ασχολούνται με τον χώρο. Τι αποκομίσατε εσείς από αυτή την πορεία;

Υπηρετώ την κοινωνία των πολιτών για πάνω από 20 χρόνια, έχοντας περάσει από πολλές διαφορετικές θέσεις κι από περιόδους φοβερά έντονες. Μπορώ να πω με βεβαιότητα πως όλα αυτά τα χρόνια, μέσα από τις εμπειρίες αυτές, έχω σφυρηλατήσει το χαρακτήρα μου και τις θέσεις μου στη βάση αυτής ακριβώς της αλληλεπίδρασης, με ανθρώπους οι οποίοι διεκδικούν την επί ίσοις όροις αντιμετώπισή τους στην υποδοχή, την ένταξη, την αποδοχή και την αναγνώρισή τους. Υπό αυτή την έννοια, τολμώ να πω πως η ενασχόληση αυτή έχει και το μεράκι και τη βάσανο.

Θα σας πάω κάποια χρόνια πίσω όταν με το νόμο 3838/2010 (αναφέρομαι στον περίφημο νόμο Ραγκούση) χορηγήθηκε, επιτέλους, η δυνατότητα της πολιτικής συμμετοχής στους μετανάστες, τουλάχιστον, στη διαδικασία των εκλογών της τοπικής αυτοδιοίκησης και της άσκησης του κορυφαίου συνταγματικού δικαιώματος, του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι. Όλα όσα ακολούθησαν οδήγησαν στην κρίση του νόμου ως αντισυνταγματικού στο Συμβούλιο της Επικρατείας στις αρχές του 2013. Σας θυμίζω πως εκείνη την εποχή υπήρχε ένα εκρηκτικό κλίμα σε όλες τις εκφάνσεις της κοινωνικής μας ζωής, βούτυρο στο ψωμί του ακραίου και μισαλλόδοξου λόγου.

Εγώ σήμερα συμμετέχω ως προνομιούχος της δεύτερης γενιάς ανθρώπων με μεταναστευτική καταγωγή στην Ελλάδα. Για να αλλάξει το κλίμα, πρέπει, πρωτίστως, να αποδεχθούμε πως Έλληνας και γεννιέσαι και γίνεσαι. Δεν είναι μόνο το δίκαιο του αίματος, είναι και το δίκαιο του εδάφους. Και αυτή είναι μία μάχη που πρέπει να κερδίσουμε.

Κατά τη διακυβέρνηση του ο ΣΥΡΙΖΑ έφερε σημαντικές αλλαγές στο θέμα της απόκτησης ιθαγένειας. Ποια είναι τα επόμενα βήματα που πρέπει να ακολουθήσει μια προοδευτική κυβέρνηση ώστε να προχωρήσει σε μεγαλύτερο βάθος το ζήτημα της ισονομίας Ελλήνων και αλλοδαπών;

Ο ΣΥΡΙΖΑ πράγματι επέφερε σημαντικές τομές στην απόδοση της ιθαγένειας και συνέβαλε στη θετική μεταστροφή του πολιτικού κλίματος. Η τελευταία τετραετία μας πήγε πολύ πίσω κι επανέφερε το πνεύμα της άδικης μεταχείρισης αυτού του κοινωνικού σώματος.

Αυτό θα αλλάξει. Στο πρόγραμμα μας αναφέρουμε ρητά πως εντός 50 ημερών θα προχωρήσουμε σε άμεσες ρυθμίσεις στο νομοθετικό πλαίσιο με άξονα την αποκατάσταση των δικαίων και την απλοποίηση των διαδικασιών στη βάση των ευρωπαϊκών προτύπων.

Πιο συγκεκριμένα, το πρόγραμμα προβλέπει την απόδοση της ιθαγένειας σε όσα παιδιά γεννιούνται στη χώρα από γονέα που διαμένει νόμιμα σε αυτή, την άμεση επίδοση της ταυτότητας στους πολίτες τρίτων χωρών με αποδεδειγμένη 20ετή παραμονή, την κατάργηση των ταξικών περιορισμών και διαιρέσεων στη διαδικασία της πολιτογράφησης, όπως το σταθερό εισόδημα και η σταθερή εργασία για τα τελευταία έτη – απόφαση που απέκλεισε χιλιάδες ανθρώπους που ζουν κι εργάζονται για δεκαετίες στη χώρα, την ενίσχυση του στελεχιακού δυναμικού των υπηρεσιών με στόχο το διαχειριστικό ξεμπλοκάρισμα των υποθέσεων που εκκρεμούν από το 2018.

Από την άλλη πλευρά, στο ζήτημα των αιτούντων, αλλά και των δικαιούχων διεθνούς προστασίας, αφετηρία μας είναι οι διαδικασίες υποδοχής με σεβασμό στον άνθρωπο και στο διεθνές δίκαιο.

Με μικρές, ευέλικτες κι ανθρώπινες δομές φιλοξενίας, με γρήγορες διαδικασίες ταυτοποίησης, κατάθεσης ασύλου και μετεγκατάστασης στην ενδοχώρα. Με επαναφορά των εγγυήσεων των αιτημάτων ασύλου, με αντικειμενική, δίκαιη κι εξατομικευμένη εξέταση, χωρίς εκπτώσεις και στους δύο βαθμούς της διοικητικής διαδικασίας. Με κατάργηση της ΚΥΑ που αναγνωρίζει την Τουρκία ως ασφαλή τρίτη χώρα για πέντε εθνικότητες, μία διάταξη που απορρίπτει μαζικά και a priori αιτήσεις ασύλου, χωρίς να μπαίνει στην ουσία της εκάστοτε υπόθεσης.

Με επαναφορά της άδειας παραμονής για ανθρωπιστικούς λόγους για αιτούντες των οποίων η αίτηση ασύλου απορρίπτεται, όπως ο Σαϊντού Καμαρά, αλλά οι δικαστές των επιτροπών της Αρχής Προσφυγών κρίνουν είτε ότι τυχόν επιστροφή τους θα έθετε σε κίνδυνο τη ζωή τους, είτε πως έχουν αναπτύξει ισχυρούς δεσμούς με τη χώρα.

Και τέλος, πυξίδα μας η κοινωνική κι οικονομική ένταξη των ανθρώπων με την ενεργή συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας, με πρόταγμα μία θερμή κι ανοιχτή κοινωνία, με σεβασμό στη διαπολιτισμικότητα και στην ετερότητα. Με δικαιώματα κι υποχρεώσεις για όλους τους πολίτες, με σκοπό την ενδυνάμωση της κοινωνικής συνοχής.

Η περιφέρεια στην οποία πολιτεύεστε, η Α’ Αθήνας έχει μεγάλους πληθυσμούς μεταναστών και προσφύγων οι οποίοι σε πολλές περιπτώσεις ζουν σε κακές συνθήκες και πέφτουν θύματα οικονομικής εκμετάλλευσης. Υπάρχουν δομές στις οποίες μπορούν να αποτανθούν για τα προβλήματα τους;

Δυστυχώς, φαινόμενα εκμετάλλευσης, πέρα από τα αστικά κέντρα και την ευρύτερη περιοχή της Αττικής, παρατηρούνται και στην περιφέρεια. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, φυσικά, η υπόθεση της Μανωλάδας κι η καταδίκη που η Ελλάδα υπέστη στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για συνθήκες σύγχρονης δουλείας. Ας πάρουμε, όμως, τα πράγματα από την αρχή.

Η ένταξη είναι συνδεδεμένη με την εργασία κι η Πολιτεία πρέπει να λειτουργεί ως ο εγγυητής για την προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου, του εργαζόμενου, του πολίτη. Τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε τεράστια κενά σε ανθρώπινο δυναμικό στον πρωτογενή και δευτερογενή τομέα, στον τουριστικό κλάδο, σε πολλές περιοχές σε όλη την επικράτεια. Πλήθος ανθρώπων που εργάζονταν σε αυτούς τους τομείς ήταν προσφυγικού ή μεταναστευτικού προφίλ. Οι συνθήκες ζωής στη χώρα έγιναν παρελκυστικές και χώρες με ανταγωνιστικότερη οικονομία και περισσότερα κίνητρα αποτελούν πιο προτιμητέους προορισμούς. Η πολιτική που ακολουθήθηκε μέχρι σήμερα, αποτυπώνει, ήδη, έναν φοβερά αρνητικό αντίκτυπο στην εθνική οικονομία και αυτά θα τα βρούμε μπροστά μας.

Εγώ δεν υπαινίσσομαι πως οι άνθρωποι με προσφυγικό ή μεταναστευτικό προφίλ θα πρέπει να απορροφώνται εργασιακά μόνο σε αυτούς τους εργασιακούς τομείς. Εγώ λέω πως η πρέπει το κλίμα να αλλάξει γιατί η χώρα οδηγείται στα βράχια. Έχουμε φοβερή εκροή ανθρώπινου δυναμικού, είτε υψηλής, είτε μέσης, είτε χαμηλής εξειδίκευσης. Αυτό λέει πολλά.

Χρειαζόμαστε συνέργειες και συγκλίσεις. Με την κοινωνία των πολιτών, η οποία αν κι υπέστη την τελευταία τετραετία στρατηγικές επιθέσεις από την απερχόμενη κυβέρνηση, επέδειξε ανθεκτικότητα κι αλληλεγγύη στους ανθρώπους που βρίσκονταν σε ανάγκη. Χρειαζόμαστε μεγαλύτερη εμπλοκή της τοπικής αυτοδιοίκησης, με μοίρασμα περισσότερων αρμοδιοτήτων από το κεντρικό κράτος, διατηρώντας, παράλληλα, την εποπτεία. Υπάρχουν καλά ενταξιακά εργαλεία, όμως, οι άνθρωποι που τα υπηρετούν, την τελευταία τετραετία έχουν υποφέρει από το κακό πολιτικό κλίμα που επέβαλε η ΝΔ.

Πώς κρίνετε τη στάση της σημερινής κυβέρνησης στο μεταναστευτικό / προσφυγικό; Το επιχείρημα της κυβέρνησης ότι δημιούργησε πιο ασφαλείς συνθήκες διαβίωσης για τους αιτούντες άσυλο σε σχέση με τις εικόνες της Μόριας, πως το κρίνετε;

Σε καμία περίπτωση η Μόρια δεν αποτελεί την εικόνα που θα θέλαμε για την υποδοχή των ανθρώπων στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Όμως θα πρέπει να λάβουμε υπόψη μας τις συνθήκες και τα δεδομένα εκείνης της περιόδου. Εκείνη την περίοδο που όλες οι όμορες χώρες έκλεισαν μονομερώς τα σύνορα, με αποτέλεσμα το κλείσιμο του βαλκανικού δρόμου. Οι άνθρωποι εγκλωβίστηκαν κι η Ελλάδα δεν είχε την υποδομή και την τεχνογνωσία μίας τέτοιας διαχείρισης. Και σας θυμίζω πως πίσω σε εκείνη την εποχή, οι κρίσεις ήταν διαδοχικές, αλλεπάλληλες και παράλληλες. Σας θυμίζω, επίσης, πως η Ελλάδα κι Μυτιλήνη έθεταν το 2016 υποψηφιότητα για το Νόμπελ Ειρήνης.

Πριν το ξέσπασμα της πανδημίας, στις αρχές του 2020, σας θυμίζω τα γεγονότα στα νησιά όπου η κατάσταση μύριζε εμφύλιο. Ντόπιοι αλληλέγγυοι, εθελοντές, εργαζόμενοι σε οργανώσεις, δημοσιογράφοι, πρόσφυγες κι αιτούντες άσυλο, είχαν στοχοποιηθεί από φασιστικές ομάδες οι οποίες μάλιστα καλούσαν κι ομοϊδεάτες τους από το εξωτερικό. Φτάσαμε στο σημείο, με όσα γίνονταν, να λέγαμε ευτυχώς που ήρθε η πανδημία και διέκοψε αυτόν τον πόλεμο.

Να πάμε στο κομμάτι του σεβασμού των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων; Εμμέσως, πλην σαφώς, ακόμα κι η FRONTEX έχει παραδεχθεί το τι συμβαίνει στα σύνορα. Πολλές φορές με την αποστροφή των λόγων τους, μέλη της απερχόμενης κυβέρνησης έχουν παραδεχθεί τις επαναπροωθήσεις.

Να μιλήσουμε για τις δομές. Μέχρι κι οι άνθρωποι που εργάζονται εκεί είναι ψυχικά εξουθενωμένοι. Μπορείτε να φανταστείτε τους αιτούντες άσυλο σε τι κατάσταση βρίσκονται;

Οι Ευρωπαϊκοί θεσμοί είναι ενήμεροι για την κατάσταση, όμως, θα πρέπει να είμαστε ειλικρινείς. Εμείς πρέπει να αλλάξουμε το κλίμα στη χώρα. Να γίνει θετικό πρότυπο αλληλεγγύης, σεβασμού και ειρήνης. Θέλουμε τους ανθρώπους αυτούς στην κοινωνία κι όχι έγκλειστους σε “πρότυπες” δομές με πανάκριβα drones και τουρνικέ που επιβαρύνουν αναίτια τον κρατικό προϋπολογισμό.

Ως πολίτης θα σας πω πως δε νιώθουμε καμία ασφάλεια, τουναντίον, ασφυκτιούμε.

Εάν εκλεγείτε, είναι βέβαιο πως κάποιοι μπορεί να παραξενευτούν από την ύπαρξη ενός βουλευτή με αφρικανική καταγωγή στο ελληνικό κοινοβούλιο.

Σας διαβεβαιώ πως εάν με τιμήσουν οι πολίτες της Α’ Αθηνών με την ψήφο τους και με στείλουν στο ελληνικό κοινοβούλιο να τους εκπροσωπήσω, θα το κάνω με όλες μου τις δυνάμεις, προτάσσοντας τον λόγο και όχι το χρώμα μου. Πιστεύω βαθιά πως είναι περισσότερα αυτά που μας ενώνουν, παρά αυτά που μας χωρίζουν. Και για να σας είμαι ειλικρινής, δε με ενδιαφέρει αν θα είμαι ο πρώτος Αφροέλληνας βουλευτής. Εμένα με απασχολεί να συμμετάσχω στις πολιτικές διαδικασίες με εντιμότητα, θάρρος κι ειλικρίνεια. Να συμβάλλω στο να αλλάξει το πολιτικό κλίμα προς μία καλύτερη κατεύθυνση για τη χώρα και τους ανθρώπους της.

Τι είναι αυτό που σας οδήγησε στην απόφαση να πολιτευτείτε και μάλιστα σε μια τόσο κρίσιμη και σκληρή εκλογική αναμέτρηση;

Δεν υπήρχε για εμένα η επιλογή της μη συμμετοχής. Ήρθε μία εξόχως τιμητική πρόταση για εμένα από την προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ κι έπρεπε να ενεργοποιηθώ για να προσφέρω. Ούτως ή άλλως αυτός είναι ο φυσικός πολιτικός μου χώρος. Είμαι στρατιώτης των ιδεών. Υπηρετώ τους ανθρώπους που βρίσκονται σε ανάγκη. Εκείνους που δίνουν τη μάχη για ορατότητα, ισότητα και αναγνώριση. Είναι τιμή μου να τους εκφράζω συμμετέχοντας στο ψηφοδέλτιο της Α’ Αθηνών. Είναι, όμως και μεγάλη ευθύνη γιατί πρέπει να τα καταφέρουμε. Το πιστεύω, στο τέλος, θα νικήσουμε!

* Ο Νικόδημος Μάινα Κινύουα είναι Υποψήφιος Βουλευτής στην Α’ Αθηνών με το ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Πρόεδρος ASANTE για τη δεύτερη γενιά μεταναστών στην Ελλάδα, Επικεφαλής Στρατηγικής και Συντονισμού στο Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων