Με την υποστήριξη της Αριστεράς ο Μπάιντεν μπορεί να φέρει προοδευτικά αποτελέσματα

Οι πολιτικοί αναλυτές του Al Jazeera, Vito Laterza και Louis Philippe Romer παρουσιάζουν στο Κουτί της Πανδώρας τις προοπτικές της αμερικανικής Αριστεράς να θέσει την ατζέντα της νέας κυβέρνησης των Δημοκρατικών, αλλά και τη συνεχιζόμενη σύγκρουση της Αριστερής και της Κεντρώας τάσης του κόμματος. Το κείμενο δημοσιεύτηκε αρχικά στα αγγλικά από το Al Jazeera.

Vito Laterza, Louis Philippe Romer 25/11/2020 | 15:34

Λίγες μέρες μετά τη νίκη του Τζο Μπάιντεν στις αμερικανικές εκλογές, εξακολουθούν να υπάρχουν λόγοι ανησυχίας για τους προοδευτικούς Αμερικανούς που καταψήφισαν τον Τραμπ και τον Τραμπισμό.

Η υποστήριξη για τον Τραμπ έχει αυξηθεί σε πραγματικές ψήφους- από σχεδόν 63 εκατομμύρια ψήφους το 2016 σε πάνω από 73 εκατομμύρια φέτος. Η άρνηση του Τραμπ να παραδεχτεί την ήττα του από τον Δημοκρατικό αντίπαλό του και οι προσπάθειές του να υπονομεύσουν τη νομιμότητα των εκλογικών αποτελεσμάτων με ψευδείς ισχυρισμούς για απάτη ψηφοφόρων αυξάνουν τις εντάσεις μεταξύ εκείνων που θέλουν να δουν τον δημαγωγό να αποχωρεί από τον Λευκό Οίκο. Επιπλέον, οι μετεκλογικές εντάσεις αναδύονται μεταξύ προοδευτικών και κεντρικών τάσεων του Δημοκρατικού Κόμματος που ενώθηκαν μόλις πριν από λίγο καιρό με σκοπό να διεξαγάγουν μια πειθαρχημένη και ενοποιητική εκλογική εκστρατεία.

Κεντρώοι όπως ο James Clyburn και ο Abigail Spanberger θεωρούν υπεύθυνη την προοδευτική πτέρυγα του κόμματος για αυτό που χαρακτηρίζουν ως «χαμηλή απόδοση» των Δημοκρατών στις εκλογές και δημιουργούν αμφιβολίες για τη βιωσιμότητα ενός αγώνα βασισμένου σε μια προοδευτική πλατφόρμα στις δύο γερουσιαστικές αναμετρήσεις στη Τζόρτζια τον Ιανουάριο οι οποίες που θα μπορούσαν να τερματίσουν τον Ρεπουμπλικανικό έλεγχο της Γερουσίας.

Από την άλλη, διακεκριμένοι Αριστεροί διανοούμενοι, προειδοποιούν ότι η νίκη του Μπάιντεν-Χάρις θα μπορούσε να καταλήξει να είναι απλώς μια προοδευτική «ψευδαίσθηση».

Αμέσως μετά τις εκλογές, η Τζούντιθ Μπάτλερ εξέδωσε μια ανακοίνωση σε έντονο ύφος για τον Τραμπ και τον Τραμπισμό, αλλά επίσης πήρε αποστάσεις από τον κεντρώο λόγο του εκλεγμένου Προέδρου Τζο Μπάιντεν και της εκλεγμένης Αντιπροέδρου Καμάλα Χάρις.

Η Naomi Klein από την πλευρά της, εξέφρασε επίσης την απαισιοδοξία της για τις προοδευτικές προοπτικές αυτής της εκλογής. Σε ένα πρόσφατο άρθρο γνώμης που δημοσίευσε, επέκρινε την αδυναμία του Δημοκρατικού Κόμματος να αποκτήσει ευρεία λαϊκή υποστήριξη και, απηχώντας και την Μπάτλερ, τόνισε ότι «πάρα πολλοί άνθρωποι δεν ψήφισαν τον Τζο Μπάιντεν, ψήφισαν κατά του Τραμπ».

Δικαιολογείται όμως η χλιαρή υποδοχή της Αριστεράς για τη νίκη του Μπάιντεν-Χάρις; Έχουμε πραγματικά λόγους να είμαστε σκεπτικιστές για τις προοδευτικές προοπτικές της επερχόμενη Δημοκρατικής κυβέρνησης;

Λόγοι αισιοδοξίας

Καθώς η καταμέτρηση των ψήφων φτάνει στα τελικά στάδια, η νίκη του Μπάιντεν φαίνεται πολύ πιο σαρωτική απ' ό,τι στις πρώτες ημέρες μετά την εκλογή. Ηγείται τώρα με σχεδόν έξι εκατομμύρια ψήφους σε εθνικό επίπεδο και έχει καταγράψει τον μεγαλύτερο αριθμό ψήφων για έναν πρόεδρο των ΗΠΑ στην ιστορία, και μάλιστα σε μία ψηφοφορία όπου καταγράφηκε η υψηλότερη προσέλευση ψηφοφόρων σε περισσότερο από έναν αιώνα.

Κατάφερε να νικήσει το Ουισκόνσιν, το Μίσιγκαν και την Πενσυλβάνια, όπου η Κλίντον έχασε από τον Τραμπ το 2016. Σημείωσε επίσης ιστορικές νίκες στην Αριζόνα και τη Τζόρτζια, πού είναι παραδοσιακές ρεπουμπλικανικές πολιτείες.

Οι Μπάιντεν και Χάρις έχουν επωφεληθεί από την κινητοποίηση ενός ευρύτατου πολυφυλετικού συνασπισμού εργατών και μεσαίων τάξεων ψηφοφόρων. Οι μαύροι ψηφοφόροι έπαιξαν αποφασιστικό ρόλο σε βασικές πολιτείες (μεσοδυτικές πολιτείες και Τζώρτζια), ειδικά σε αστικές περιοχές και σε προάστια. Οι ψήφοι των Λατίνων και των Αυτόχθονων Αμερικανών ήταν ζωτικής σημασίας για την ανατροπή της Αριζόνα, ενώ οι ψήφοι των Λατίνων έπαιξαν σημαντικό ρόλο και στην απομάκρυνση του Ουισκόνσιν από τους Ρεπουμπλικανούς. Οι Δημοκράτες κέρδισαν επίσης την υποστήριξη των λευκών ψηφοφόρων της εργατικής τάξης στις μεσοδυτικές πολιτείες, αποδεικνύοντας ότι οι κυρίαρχες αφηγήσεις σχετικά με αυτήν την ομάδα ήταν ελλιπείς.

Η μεγάλη αύξηση της προσέλευσης των νεαρών ψηφοφόρων ωφέλησε τους Δημοκρατικούς, γεγονός που αφήνει στο κόμμα και σοβαρή παρακαταθήκη για το μέλλον. Οι νέοι ψηφοφόροι, ειδικά οι μαύροι και οι Ασιάτες Αμερικανοί, υποστήριξαν τον Μπάιντεν σε μεγάλα ποσοστά.

Αυτή η αυξημένη υποστήριξη από τις νεότερες γενιές δείχνει ότι οι φετινές μαζικές διαμαρτυρίες για τη φυλετική δικαιοσύνη έχουν φέρει πραγματικά κέρδη για το Δημοκρατικό Κόμμα στην κάλπη. Πρόκειται για μια σημαντική αλλαγή από τα προηγούμενα χρόνια, όταν παρόμοιες μορφές λαϊκής κινητοποίησης δεν μεταφράζονταν πάντα σε εκλογικά αποτελέσματα. Το κίνημα Black Lives Matter, οι κινητοποιήσεις για το κλίμα και οι ακτιβιστές των δικαιωμάτων λατίνων μεταναστών έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη νίκη των Μπάιντεν-Χάρις.

Η Κόρι Μπους ίσως αντιπροσωπεύει αυτήν την εξέλιξη με τον καλύτερο τρόπο: ακτιβίστρια βάσης και νοσοκόμα, εκτοξεύτηκε από τους δρόμους του Φέργκιουσον στη Βουλή των Αντιπροσώπων, με την υπόσχεση να βοηθήσει στην αντιμετώπιση του συστημικού ρατσισμού και των οικονομικών ανισοτήτων μέσω συγκεκριμένων πολιτικών που σχεδιάστηκαν και θα εφαρμοστούν στην ομοσπονδιακή νομοθεσία.

Η Μπους, και οι άλλοι «αστέρες» της Αριστεράς στο Κογκρέσο, όπως η Αλεξάνδρεια Οκάσιο-Κορτέζ, ο Ιχάν Ομάρ, η Ράσιντα Τλίμπ, η Αϊάνα Πρίσλεϊ και ο Τζαμάλ Μπόουμαν, έχουν θέσει επιτυχώς τις πολιτικές, κλιματικές και οικονομικές απαιτήσεις δικαιοσύνης στην πολιτική ατζέντα: σύμφωνα με τα δεδομένα των exit polls, οι δημοκρατικοί ψηφοφόροι ανησυχούν πολύ για τη φυλετική ανισότητα, την πανδημία του κοροναϊού, την πολιτική υγειονομικής περίθαλψης και την αλλαγή του κλίματος.

Μια ρεαλιστική αριστερά

Από νωρίς, οι αναλυτές επαίνεσαν τον ρεαλισμό του Μπάιντεν. Αυτό που οι περισσότεροι αναλυτές δεν κατάφεραν να παρατηρήσουν, ωστόσο, είναι ότι η Αριστερά του Δημοκρατικού Κόμματος έχει γίνει πιο κατανοητική και πιο ρεαλιστική. Μέσω ενός συνδυασμού αμείλικτου ακτιβισμού «από τα κάτω» και ειλικρινούς διαλόγου, δημιούργησαν έναν στρατηγικό συνασπισμό με το Κέντρο του κόμματος που έδωσε μια αποφασιστική νίκη για τον Μπάιντεν και τον Χάρις. Είναι ο ίδιος ρεαλισμός που οδήγησε τον Stacey Abrams στη Τζόρτζια να πραγματοποιήσει μία από τις πιο αποτελεσματικές εκστρατείες κινητοποίησης των ψηφοφόρων μεταξύ των πληθυσμών των οποίων το δικαίωμα ψήφου καταπιεζόταν σταθερά.

Ο ρεαλισμός οδήγησε επίσης το δίδυμο των Μπάιντεν και Χάρις να υιοθετήσουν πιο προοδετικές πολιτικές στο πρόγραμμά τους.

Τα σχέδια της ομάδας μετάβασης της προεδρίας, δηλώνουν την πρόθεση να αυξήσουν ουσιαστικά την παρέμβαση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης στον χειρισμό της πανδημίας κορονοϊού, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας θέσεων εργασίας στη δημόσια υγεία, της ενίσχυσης της εγχώριας κατασκευής εξοπλισμού ατομικής προστασίας και της παροχής οικονομικής βοήθειας στους ανέργους, τους εργαζόμενους και τις μικρές επιχειρήσεις. Το σχέδιο αναφέρει τη χρήση του νόμου για την αμυντική παραγωγή, ο οποίος θα δώσει σημαντικό περιθώριο στον Μπάιντεν να κάνει τολμηρές κινήσεις για να επαναφέρει το κράτος στη διαχείριση της δημόσιας υγείας και της οικονομίας, ακόμη και αν η εξεύρεση πλειοψηφίας στο Κογκρέσο μπορεί να αποδειχθεί δύσκολη.

Οι Μπάιντεν και Χάρις υπόσχονται τεράστιες επενδύσεις σε πράσινες υποδομές καθώς και στους τομείς της μεταποίησης, της φροντίδας και της εκπαίδευσης. Η νέα κυβέρνηση στοχεύει να «δημιουργήσει εκατομμύρια δουλειές με καλή αμοιβή και συνδικαλιστική κάλυψη», να αυξήσει την ικανότητα των εργαζομένων να οργανώνουν και να συμμετέχουν σε συλλογικές διαπραγματεύσεις, να αυξάνουν τον προστατευτισμό σε περιπτώσεις όπως η πληρωμένες αναρρωτικές ή οικογενειακές άδειες και να αυξήσουν τους ελάχιστους μισθούς στα 15 $ την ώρα. Ο εκλεγμένος πρόεδρος και η εκλεγμένη αντιπρόεδρος θέλουν επίσης να αυξήσουν τη φορολογία για τις πλούσιες και μεγάλες επιχειρήσεις και να ενισχύσουν και να επεκτείνουν το Obamacare. 

Μιλούν ανοιχτά για την ανάγκη να αντιμετωπίσουν με τόλμη τον συστημικό ρατσισμό. Σε αυτό το ζήτημα, τα προτεινόμενα μέτρα εξακολουθούν να είναι ασαφή, αλλά η δέσμευση για νομικές μεταρρυθμίσεις στην αστυνομία και για μείωση του πληθυσμού των φυλακών θέτει την ατζέντα για την επιδίωξη βαθύτερων αλλαγών στο μέλλον. Η νέα κυβέρνηση γνωρίζει ότι θα πρέπει να ανταποκριθεί στις προσδοκίες που προκύπτουν από τη συντριπτική υποστήριξη των δημοκρατικών ψηφοφόρων για το κίνημα Black Lives Matter.

Φυσικά, θα ήταν αφελές να πιστεύουμε ότι οι ΗΠΑ θα διαλύσουν την λευκή υπεροχή και θα μετατραπούν σε μια καλά λειτουργούσα σοσιαλδημοκρατία εν μία νυκτί. Oι ακτιβιστές της βάσης το γνωρίζουν καλά αυτό. Ωστόσο, η κυβέρνηση Μπάιντεν-Χάρις έχει μια πραγματική ευκαιρία να αντιστρέψει τις επιπτώσεις δεκαετιών ανεξέλεγκτου νεοφιλελευθερισμού και αύξησης των ανισοτήτων.

Η ανάγκη για ενότητα

Δε θα είναι όλα εύκολα για τη νέα κυβέρνηση. Ο Μπάιντεν θα πρέπει να κινηθεί γρήγορα εν μέσω μιας πανδημίας που συνεχίζει να καταστρέφει τις ζωές και τα προς το ζην εκατομμυρίων Αμερικανών, με ένα διχασμένο Κογκρέσο και μια διχασμένη χώρα όπου η υποστήριξη των ψηφοφόρων στον Τραμπισμό αυξάνεται.

Η ρατσιστική, σεξιστική και ανίκανη ηγεσία του Τραμπ κατέληξε στην καταστροφική διαχείριση της πανδημίας, ωστόσο, η εκστρατεία του σημερινού Προέδρου ανέπτυξε έναν περίπλοκο μηχανισμό προπαγάνδας που μετέδιδε στοχευμένη παραπληροφόρηση, που κινούνταν από την άρνηση του κορονοϊού έως την δημιουργία φόβων για κομμουνιστική κατάληψη της διακυβέρνησης και πολλά άλλα. Αυτά τα μηνύματα ενθάρρυναν τους λευκούς οπαδούς του Τραμπ, διατήρησαν τον βασικό κορμό υποστήριξης των Ρεπουμπλικανών μεταξύ των ηλικιωμένων ψηφοφόρων και εισέβαλαν πολιτικά σε συντηρητικές κοινότητες Λατίνων στη Φλόριντα και το Τέξας.

Με τον Τραμπ να αποχωρεί, τα δεξιά μέσα ενημέρωσης όπως το Fox News, αλλά και το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα θα παίξουν το τελευταίο τους χαρτί αν συνεχίσουν στην ίδια γραμμή της καταστροφικής και διχαστικής πολιτικής παραπληροφόρησης, του φόβου και της δυσαρέσκειας που υποστήριξαν κατά την προεδρία του Τραμπ.

Ο αποτελεσματικός συνδυασμός ρεαλισμού και προσεκτικής αισιοδοξίας που έχει ενώσει την Αριστερά και το Κέντρο του Δημοκρατικού Κόμματος στη κάλπη χρειάζεται τώρα να παραμείνει ζωντανός ώστε να αποτρέψει την επικείμενη απειλή των ατελείωτων διχασμών και εσωτερικών συγκρούσεων που οι Ρεπουμπλικάνοι θα προσπαθήσουν να τροφοδοτήσουν προς όφελός τους. Τα αποτελέσματα των εκλογών και οι αυθόρμητες μαζικές συγκεντρώσεις με τους Αμερικανούς να βγαίνουν στους δρόμους για να γιορτάσουν τόσο τη νίκη του Μπάιντεν όσο και την ήττα του Τραμπ, δείχνουν ότι οι προοπτικές για προοδευτικές πολιτικές υπό τη νέα διοίκηση είναι καλές.

* Ο Βίτο Λατέρζα είναι αναπληρωτής καθηγητής Αναπτυξιακών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Agder στη Νότια Νορβηγία. Είναι ανθρωπολόγος και πολιτικός αναλυτής με ειδίκευση στην πολιτική, την οικονομία και την την κοινωνιολογία στην Αφρική και τη Δύση. Επίσης, είναι αρχισυντάκτης του ιστολογίου Corona Times. O λογαριασμός του στο twitter είναι το @vitolaterza09

* Ο Λουίς Φιλίππε Ρόμερ είναι επισκέπτης αναπληρωτής καθηγητής Ανθρωπολογίας στο κολλέγιο Vassar της Νέας Υόρκης. Ειδικεύεται στα ΜΜΕ, την πολιτική, τον λαϊκισμό και τις μεταποικιακές σπουδές.

** Μετάφραση για το koutipandoras.gr: Αντώνης Ρηγόπουλος

Το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στα αγγλικά στο aljazeera.com και αναμεταδίδεται από το koutipandoras.gr με την άδεια του Al Jazeera και των αρθρογράφων.

To koutipandoras.gr θεωρεί δικαίωμα του κάθε αναγνώστη να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, τονίζουμε ρητά ότι δεν υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν τον εκάστοτε χρήστη και μόνο αυτόν. Παρακαλούμε πολύ να είστε ευπρεπείς στις εκφράσεις σας. Τα σχόλια με ύβρεις θα διαγράφονται, ενώ οι χρήστες που προκαλούν ή υβρίζουν θα αποκλείονται.