Στη σύγχρονη πολιτική αρένα, το παλιό εγχειρίδιο της σταδιακής ανόδου στην κομματική ιεραρχία έχει πεταχτεί στον κάλαθο των αχρήστων. Στη θέση του αναδύονται δύο στρατηγικές που θυμίζουν περισσότερο επιθετικές κινήσεις στο πεδίο των επιχειρήσεων, παρά παραδοσιακή πολιτική. Από τη μία, έχουμε τα «πολιτικά startups» και από την άλλη τις «επιθετικές εξαγορές» ιστορικών κομμάτων.
Τα «πολιτικά startups» και η λογική του προσωπικού οχήματος εξουσίας
Η περίπτωση Magyar στην Ουγγαρία είναι η πιο πρόσφατη υπενθύμιση μιας τάσης, που καθιέρωσε ο Macron και απογείωσε ο Milei. Εδώ, ο ηγέτης δεν περιμένει τη σειρά του. Δημιουργεί ένα «προσωπικό όχημα» εξουσίας, ένα σχήμα που γεννιέται σχεδόν από το μηδέν και εκτοξεύεται μέσα σε ελάχιστο χρόνο.
Αυτοί οι ηγέτες λειτουργούν ως πολιτικοί disruptors. Πουλάνε το «νέο και αντισυστημικό» έναντι του «φθαρμένου» και το «προσωπικό» έναντι του «γραφειοκρατικού». Το ατού τους είναι η ευελιξία. Δεν δεσμεύονται από κομματικές ισορροπίες δεκαετιών. Το ρίσκο τους, είναι η έλλειψη οργανωτικής προέλευσης. Χωρίς βαθύ δίκτυο στην κοινωνία, η πτώση μπορεί να είναι εξίσου απότομη με την άνοδο.
Οι «επιθετικές εξαγορές» κομμάτων και η στρατηγική αφομοίωσης
Στον αντίποδα βρίσκεται η στρατηγική Trump, την οποία βλέπουμε πλέον να υιοθετείται με διαφορετικό πρόσημο από προσωπικότητες όπως ο Carney στον Καναδά ή ο Λι Τζάε Μιουνγκ στη Νότια Κορέα. Εδώ, ο στόχος δεν είναι η καταστροφή του παλιού κόμματος, αλλά η «αφομοίωση» του. Πρόκειται για μια μορφή πολιτικού παρασιτισμού.
Ο ηγέτης καταλαμβάνει έναν υπάρχον κόμμα, παραμερίζει την κατεστημένη ηγεσία και χρησιμοποιεί τη λαϊκή στήριξη για να αναδιαμορφώσει πλήρως το DNA του κόμματος. Είναι μια κίνηση που απαιτεί τεράστια επικοινωνιακή ισχύ, καθώς ο ηγέτης πρέπει να πείσει τη βάση ότι εκείνος είναι ο εκφραστής των αξιών τους, σε αντίθεση με την «αποκομμένη» ελίτ του κόμματος.
Η εξατομίκευση της πολιτικής και η συρρίκνωση του χρόνου ανόδου
Το κοινό νήμα των δύο στρατηγικών είναι η εξατομίκευση. Είτε πρόκειται για startup είτε για εξαγορά, το κόμμα-θεσμός υποχωρεί μπροστά στο κόμμα-πρόσωπο. Ο χρόνος που απαιτείται για να φτάσει κανείς από το περιθώριο στην εξουσία έχει συρρικνωθεί δραματικά, χάρη στα social media και την άμεση επικοινωνία.
Οι ψηφοφόροι δεν αναζητούν πλέον ιδεολογίες, αλλά «αρχιτέκτονες», που υπόσχονται να κατεδαφίσουν και να ξαναχτίσουν το σύστημα, είτε από έξω είτε από μέσα.
Το κοινό συμπέρασμα και το ανοιχτό ερώτημα της σταθερότητας
Ο δρόμος που διάλεξε ο Magyar στην Ουγγαρία και ο Trump στις ΗΠΑ μπορεί να φαίνονται αντίθετοι, αλλά εκκινούν από την ίδια διαπίστωση.
Το παραδοσιακό πολιτικό σύστημα είναι πλέον μια ρευστή δομή έτοιμη να καταληφθεί από όποιον διαθέτει το επικοινωνιακό θράσος και τη λαϊκή νομιμοποίηση. Το ερώτημα που παραμένει είναι αν αυτά τα προσωπικά εγχειρήματα μπορούν να παράξουν θεσμική σταθερότητα ή αν η πολιτική μετατρέπεται σε μια σειρά από εφήμερα projects.
Η εγχώρια ανάγνωση και το διαχρονικό έλλειμμα κατανόησης
Όσο για τους πανηγυρισμούς της εγχώριας κεντροαριστεράς των ελάχιστων προσδοκιών, σχετικά με τις φαλκιδεμένες από τον Όρμπαν εκλογές στην Ουγγαρία, χωρίς καν να μπουν στον κόπο να ενημερωθούν για τον βίο και την πολιτεία του νικητή, την κατανομή των εδρών, την παντελή απουσία πλουραλισμού στο ουγγρικό Κοινοβούλιο και την υπερσυγκέντρωση εξουσίας στον νικητή, το μόνο σίγουρο είναι πως τα παθήματα δεν γίνονται μαθήματα…
Διαβάστε επίσης:
Μακάριος Λαζαρίδης: «Επιλέχθηκα σαν ειδικός σύμβουλος γιατί ήμουν ωραίος»
Αλμπανέζε: Έμεινε χωρίς σπίτι και κάρτες επειδή μίλησε για γενοκτονία στην Παλαιστίνη
Λατινοπούλου: Μιμήθηκε την Κωνσταντοπούλου on air – «Ελένη Λουκά της πολιτικής»
Δείτε όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο koutipandoras.gr
Τα άρθρα που δημοσιεύονται στην κατηγορία «Απόψεις» εκφράζουν τον/την συντάκτη/τριά τους και οι θέσεις δεν συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη του koutipandoras.gr
Tα σχόλια στο site έχουν απενεργοποιηθεί. Μπορείτε να σχολιάζετε μέσα από την επίσημη σελίδα στο Facebook
Σχόλια