Η εμπιστοσύνη των Ευρωπαίων στην αμερικανική «ομπρέλα ασφαλείας» βρίσκεται πλέον στο χαμηλότερο σημείο των τελευταίων δεκαετιών. Σύμφωνα με νέα έρευνα του European Council on Foreign Relations (ECFR), μόλις ένας στους δέκα πολίτες σε 15 ευρωπαϊκές χώρες θεωρεί σήμερα τις Ηνωμένες Πολιτείες πραγματικό σύμμαχο, ενώ η πλειοψηφία αμφιβάλλει ότι η Ουάσιγκτον θα έσπευδε να υπερασπιστεί την Ευρώπη σε περίπτωση επίθεσης.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε ενόψει των κρίσιμων συνόδων κορυφής της G7 και του ΝΑΤΟ, αποτυπώνει ένα πρωτοφανές κύμα δυσπιστίας απέναντι στις ΗΠΑ. Παράλληλα, δείχνει ότι οι Ευρωπαίοι προετοιμάζονται ολοένα και περισσότερο για ένα μέλλον στο οποίο η αμερικανική στήριξη δεν θα θεωρείται δεδομένη.
Αν και πολλοί εκτιμούν ότι οι διατλαντικές σχέσεις θα βελτιωθούν μετά την αποχώρηση του Ντόναλντ Τραμπ από την πολιτική σκηνή, η σημερινή αβεβαιότητα ωθεί τις ευρωπαϊκές κοινωνίες να στηρίξουν πιο αυτόνομες πολιτικές άμυνας και ασφάλειας.
Οι επιθετικές κινήσεις της αμερικανικής κυβέρνησης στη Μέση Ανατολή, οι απειλές σχετικά με τη Γροιλανδία, οι εξαγγελίες για αποχώρηση αμερικανικών στρατευμάτων από ευρωπαϊκές βάσεις και οι αμφισβητήσεις για το μέλλον του ΝΑΤΟ φαίνεται να έχουν ενισχύσει μια νέα, περισσότερο πραγματιστική ευρωπαϊκή προσέγγιση.
«Σε ολόκληρη την Ευρώπη διαπιστώνεται σαφής στήριξη στη μείωση της εξάρτησης από την Ουάσιγκτον», σημειώνει η αναλύτρια του ECFR, Jana Kobzová. «Οι πολίτες εμφανίζονται πιο πρόθυμοι να δεχθούν αυξημένες αμυντικές δαπάνες και, το σημαντικότερο, πιστεύουν σε μεγάλο βαθμό ότι άλλες ευρωπαϊκές χώρες θα σταθούν στο πλευρό τους σε μια κρίση».
Αντίστοιχα, ο Paweł Zerka υπογραμμίζει ότι η αυξανόμενη κοινωνική απαίτηση για στρατηγική αυτονομία δημιουργεί ένα μοναδικό παράθυρο ευκαιρίας για τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ώστε να επιταχύνουν τη δημιουργία ισχυρότερων κοινών αμυντικών δομών.
Η δημοσκόπηση πραγματοποιήθηκε τον Μάιο σε Αυστρία, Βουλγαρία, Δανία, Εσθονία, Γαλλία, Γερμανία, Ουγγαρία, Ιταλία, Ολλανδία, Πολωνία, Πορτογαλία, Ισπανία, Σουηδία, Ελβετία και Ηνωμένο Βασίλειο. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι μόλις το 11% των ερωτηθέντων θεωρεί πλέον τις Ηνωμένες Πολιτείες σύμμαχο που μοιράζεται κοινά συμφέροντα και αξίες με την Ευρώπη.
Το ποσοστό αυτό ήταν 16% πριν από έξι μήνες και 22% τον Νοέμβριο του 2024, γεγονός που καταδεικνύει τη ραγδαία επιδείνωση της εικόνας των ΗΠΑ στην ευρωπαϊκή κοινή γνώμη. Η κυρίαρχη αντίληψη σήμερα είναι ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελούν έναν «αναγκαίο εταίρο» και όχι έναν στενό σύμμαχο. Παράλληλα, το 13% των Ευρωπαίων τις αντιμετωπίζει ως ανταγωνιστή, ενώ το 12% ως άμεσο αντίπαλο.
Ιδιαίτερα ανησυχητικό για την Ουάσιγκτον είναι το γεγονός ότι σε όλες σχεδόν τις χώρες οι πολίτες δεν πιστεύουν πλέον πως οι ΗΠΑ θα παρείχαν στρατιωτική βοήθεια σε περίπτωση επίθεσης. Αντίθετα, οι περισσότεροι εκτιμούν ότι η αλληλεγγύη θα προερχόταν κυρίως από άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Η στήριξη για αύξηση των αμυντικών δαπανών καταγράφεται ενισχυμένη κατά 4% σε σχέση με πέρυσι, με μοναδική εξαίρεση την Ιταλία, όπου η πλειοψηφία εξακολουθεί να αντιτίθεται σε μεγαλύτερους στρατιωτικούς προϋπολογισμούς.
Σχεδόν οι μισοί Ευρωπαίοι (47%) τάσσονται υπέρ του κοινού δανεισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη χρηματοδότηση της άμυνας, ενώ το 35% διαφωνεί. Τη μεγαλύτερη στήριξη στην ιδέα αυτή καταγράφουν η Πορτογαλία, η Δανία, η Ολλανδία και η Ισπανία.
Παράλληλα, σε όλες σχεδόν τις χώρες η πλειοψηφία επιθυμεί τη μείωση της εξάρτησης από αμερικανικά οπλικά συστήματα και την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. Οι υποστηρικτές του «Buy European» είναι ιδιαίτερα πολλοί στη Δανία, την Ολλανδία, τη Σουηδία, την Πορτογαλία και τη Γαλλία.
Ωστόσο, η διάθεση για ενίσχυση της άμυνας δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη προθυμία για περικοπές στις κοινωνικές δαπάνες. Σε χώρες όπως η Ιταλία, η Αυστρία, η Γερμανία, η Ισπανία και η Δανία, η πλειοψηφία απορρίπτει τη χρηματοδότηση της άμυνας μέσω περιορισμού των δημόσιων υπηρεσιών και παροχών.
Παρά την αυξανόμενη δυσπιστία προς τις ΗΠΑ, οι Ευρωπαίοι δεν επιθυμούν την αντικατάσταση του ΝΑΤΟ από έναν αποκλειστικά ευρωπαϊκό αμυντικό οργανισμό. Μόλις το 29% υποστηρίζει μια τέτοια προοπτική, ενώ η κυρίαρχη άποψη είναι ότι οι σχέσεις Ευρώπης–ΗΠΑ πιθανότατα θα βελτιωθούν μετά την αποχώρηση του Τραμπ.
Τέλος, η έρευνα καταγράφει επιφυλακτικότητα απέναντι στην επαναφορά των ενεργειακών σχέσεων με τη Ρωσία, καθώς το 44% θεωρεί ότι η επανέναρξη εισαγωγών ρωσικού πετρελαίου και φυσικού αερίου θα ήταν αρνητική εξέλιξη, παρά το υψηλό ενεργειακό κόστος.
Όσον αφορά την ευρωπαϊκή προοπτική της Ουκρανίας, η κοινή γνώμη παραμένει διχασμένη. Σε χώρες όπως η Ουγγαρία, η Βουλγαρία, η Αυστρία, η Γερμανία, αλλά ακόμη και η Εσθονία, περισσότεροι πολίτες αντιτίθενται στην ένταξη της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση υπό τις σημερινές συνθήκες παρά την υποστηρίζουν.
Με πληροφορίες από Guardian
Διαβάστε επίσης:
Τραμπ: Οι ΗΠΑ θα απαντήσουν μετά την κατάρριψη αμερικανικού Apache από το Ιράν
Τραμπ: Πόσες φορές ισχυρίστηκε ότι μια συμφωνία με το Ιράν είναι πολύ κοντά
Στενά του Ορμούζ: Συντριβή ελικοπτέρου τύπου Apache – Σώοι και οι δύο πιλότοι λέει ο Τραμπ
Tα σχόλια στο site έχουν απενεργοποιηθεί. Μπορείτε να σχολιάζετε μέσα από την επίσημη σελίδα στο Facebook
Σχόλια