ΗΠΑ–Ιράν: Ελεύθερες οι εξαγωγές πετρελαίου ως πρώτο «αντάλλαγμα» της συμφωνίας

Πριν ακόμα πέσουν οι οριστικές υπογραφές, η Ουάσινγκτον κάνει το πρώτο «δώρο» στο Ιράν. Σύμφωνα με πληροφορίες της Wall Street Journal, οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να επιτρέψουν στο Ιράν να επανεκκινήσει τις εξαγωγές πετρελαίου και καυσίμων αμέσως μετά την υπογραφή της συμφωνίας, η οποία αναμένεται να οριστικοποιηθεί μέσα στην εβδομάδα, αφού ηλεκτρονικά υπογράφηκε την Κυριακή από την κυβέρνηση Τραμπ. Η χαλάρωση καλύπτει εκτός από τις πετρελαϊκές εξαγωγές και τραπεζικές υπηρεσίες, μεταφορές και ασφαλιστικές καλύψεις.

Ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος διευκρίνισε ότι η μακροπρόθεσμη άρση κυρώσεων θα εξαρτηθεί από τη συμμόρφωση της Τεχεράνης σε συγκεκριμένες αμερικανικές απαιτήσεις. Ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ και δεσμεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα. Τα περίπου 100 δισ. δολάρια ιρανικών κεφαλαίων που παραμένουν δεσμευμένα στο εξωτερικό δεν αποδεσμεύονται άμεσα.

Το συνολικό προσχέδιο της συμφωνίας προβλέπει παρατεταμένη παύση εχθροπραξιών και έναρξη νέου κύκλου διαπραγματεύσεων για τον πυρηνικό φάκελο. Παράλληλα, αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ ανέφεραν ότι στο τραπέζι βρίσκεται και η ιδέα δημιουργίας ταμείου ανοικοδόμησης ύψους 300 δισ. δολαρίων για την αποκατάσταση των πολεμικών ζημιών. Ο ίδιος ο Τραμπ έσπευσε να ξεκαθαρίσει μέσω ανάρτησης ότι οι ΗΠΑ δεν θα χρηματοδοτήσουν αυτό το ταμείο.

Το Ιράν, από την πλευρά του, φέρεται να έχει ζητήσει 12 δισ. δολάρια άμεσα και επιπλέον 24 δισ. κατά τη διάρκεια μεταβατικής περιόδου 60 ημερών. Μεγάλο μέρος των δεσμευμένων κεφαλαίων βρίσκεται στην Κίνα, ενώ σημαντικά ποσά παραμένουν σε τράπεζες Κατάρ, Ομάν και Ιράκ από παλαιότερες ενεργειακές συναλλαγές.

Στο μεταξύ, η οργάνωση United Against Nuclear Iran ανέφερε ότι ιρανικό υπερδεξαμενόπλοιο αναχώρησε από το λιμάνι Τσαμπαχάρ, διέσχισε τον αμερικανικό αποκλεισμό και κατευθύνεται εκτός Κόλπου του Ομάν με ενεργό σύστημα εντοπισμού, πρώτη φορά από τον Απρίλιο που ο αποκλεισμός τέθηκε σε ισχύ.

Η προοπτική οικονομικών διευκολύνσεων προς την Τεχεράνη προκαλεί ήδη αντιδράσεις τόσο εντός των ΗΠΑ όσο και στο Ισραήλ, με αρκετούς πολιτικούς να εκτιμούν ότι η Ουάσινγκτον παραχωρεί ουσιαστικά ανταλλάγματα χωρίς να έχει εξασφαλίσει αντίστοιχες υποχωρήσεις από την ιρανική πλευρά. Αναλυτές εκτιμούν από την άλλη ότι η επανεκκίνηση νόμιμων εξαγωγών αποτελεί πολιτικά «πιο εύπεπτη» λύση για οικονομική ενίσχυση της Τεχεράνης, ενώ παράλληλα θα μπορούσε να συμβάλει στη σταθεροποίηση των διεθνών τιμών ενέργειας.

Τα βασικά σημεία του μνημονίου ΗΠΑ – Ιράν

Σύμφωνα με πληροφορίες, το σχέδιο προβλέπει τον τερματισμό των εχθροπραξιών, σταδιακή άρση κυρώσεων και οικονομικών περιορισμών, ρυθμίσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, καθώς και μέτρα για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Αν και το πλήρες κείμενο της συμφωνίας δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα, οι πληροφορίες που έχουν διαρρεύσει σκιαγραφούν ένα πλαίσιο αμοιβαίων δεσμεύσεων.

Αναλυτικά:

• Το Ιράν, οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους θα τερματίσουν τις εχθροπραξίες, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στον Λίβανο.
• Το Ιράν επαναβεβαιώνει τη δέσμευσή του να μην αναπτύξει ή αποκτήσει πυρηνικό όπλο.
• Οι ΗΠΑ και το Ιράν δεσμεύονται να επιλύσουν το ζήτημα της διάθεσης του αποθέματος εμπλουτισμένου ουρανίου.
• Οι δύο πλευρές θα συζητήσουν το θέμα του εμπλουτισμού ουρανίου και τις πυρηνικές ανάγκες του Ιράν.
• Το Ιράν θα διατηρήσει το υφιστάμενο καθεστώς του πυρηνικού του προγράμματος όσο διαρκούν οι διαπραγματεύσεις.
• Οι ΗΠΑ θα άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό, δεν θα επιβάλουν νέες κυρώσεις και δεν θα ενισχύσουν τις στρατιωτικές δυνάμεις τους στην περιοχή κατά τη διάρκεια των συνομιλιών.
• Το Ιράν θα λάβει τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσει την ασφαλή και απρόσκοπτη διέλευση εμπορικών πλοίων από το Στενό του Ορμούζ, χωρίς διόδια ή άλλες επιβαρύνσεις, για διάστημα 60 ημερών.
• Οι ΗΠΑ δεσμεύονται να καταστήσουν διαθέσιμα προς χρήση τα δεσμευμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία με την εφαρμογή του μνημονίου κατανόησης.
• Εφόσον επιτευχθεί τελική συμφωνία, οι ΗΠΑ θα αποσύρουν τις δυνάμεις τους εντός 30 ημερών και θα καταργήσουν όλες τις κυρώσεις κατά του Ιράν.
• Οποιαδήποτε τελική συμφωνία θα περιλαμβάνει σχέδιο δημιουργίας ταμείου ύψους 300 δισ. δολαρίων για την ανοικοδόμηση του Ιράν.

Διαβάστε επίσης: 

Ποιοι είναι οι 10 όροι του μνημονίου Ιράν-ΗΠΑ: Τα σημεία για Ορμούζ και πυρηνικά

Ο Τραμπ δεν δίνει στο Ισραήλ το κείμενο συμφωνίας με το Ιράν ενώ παραδέχεται: «Δεν με ενδιέφερε ποτέ η αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν»

Αμπάς Αραγτσί: Η συμπερίληψη του Λιβάνου αποτελούσε «προαπαιτούμενο» για να επιτευχθεί συμφωνία του Ιράν με τις ΗΠΑ

Δείτε όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο koutipandoras.gr