Δεν θεωρούσα ποτέ τον εαυτό μου φανατικό καταναλωτή συμπληρωμάτων διατροφής. Μέχρι που μια μέρα άνοιξα το ντουλάπι μου και συνειδητοποίησα πόσα είχα συγκεντρώσει: κρεατίνη, βιταμίνη D, μαγνήσιο, κολλαγόνο, πράσινα συμπληρώματα σε σκόνη και χάπια για τα συμπτώματα της περιεμμηνόπαυσης.
Παρότι πίστευα ότι ήμουν «άτρωτη» απέναντι στις διαφημίσεις των social media, φαίνεται πως είχα επηρεαστεί περισσότερο απ’ όσο νόμιζα. Υποσχέσεις όπως «δεν μπορώ να πιστέψω πόσο καλύτερα νιώθω χάρη σε αυτά τα συμπληρώματα» είχαν τελικά βρει τον δρόμο τους στην καθημερινότητά μου.
Μάλιστα, πρόσφατη έρευνα της καταναλωτικής οργάνωσης Which? έδειξε ότι το 76% των ερωτηθέντων λαμβάνει τουλάχιστον ένα συμπλήρωμα σε τακτική βάση, ενώ σχεδόν ένας στους πέντε καταναλώνει τέσσερα ή περισσότερα καθημερινά.
Αν και τα συμπληρώματα μπορούν να αποδειχθούν ιδιαίτερα χρήσιμα όταν υπάρχει πραγματική ανάγκη, αρκετοί ειδικοί προειδοποιούν ότι η εμμονή με τη βελτιστοποίηση της υγείας μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα.
Γιατροί και διατροφολόγοι αναφέρουν ότι βλέπουν ολοένα και περισσότερους ασθενείς με προβλήματα στο ήπαρ, τα νεφρά και το γαστρεντερικό σύστημα, τα οποία συνδέονται με την υπερβολική ή ακατάλληλη χρήση συμπληρωμάτων.
«Είναι απίστευτο πόσα συμπληρώματα παίρνει σήμερα ο κόσμος», αναφέρει χαρακτηριστικά μια διατροφολόγος. «Ορισμένοι αρχίζουν να πιστεύουν ότι ένα χάπι είναι καλύτερο από το φαγητό. Δεν είναι».
Η περίπτωση της Τζίντζερ: Ένα νεφρικό πρόβλημα που κόστισε χιλιάδες δολάρια
Η 30χρονη Τζίντζερ Σμιθ από το Σιάτλ πίστευε ότι φρόντιζε την υγεία της. Ως influencer, δεχόταν συχνά δωρεάν προϊόντα από εταιρείες και κατανάλωνε καθημερινά υψηλές δόσεις βιταμίνης C, βιταμίνης D, κουρκουμά, ειδικά συμπληρώματα κατά του φουσκώματος και ποτά με ηλεκτρολύτες.
Για αρκετό καιρό αισθανόταν γεμάτη ενέργεια. Όμως ξαφνικά άρχισε να υποφέρει από έντονους πόνους στη μέση. Οι εξετάσεις αποκάλυψαν έναν τεράστιο λίθο στα νεφρά, μήκους έως και τριών εκατοστών, ο οποίος, σύμφωνα με τους γιατρούς, σχετιζόταν με τον συνδυασμό συμπληρωμάτων που λάμβανε.
«Ποτέ δεν φανταζόμουν ότι προσπαθώντας να γίνω πιο υγιής θα κατέληγα στο χειρουργείο», λέει η ίδια. Η επέμβαση και η αποκατάσταση κόστισαν χιλιάδες δολάρια, ακόμη και με ασφαλιστική κάλυψη.
Ο γαστρεντερολόγος Πέδρο ντε Μαρία Παγιάρες από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο La Paz της Μαδρίτης δηλώνει ότι βλέπει όλο και περισσότερους ασθενείς με ηπατικές βλάβες που σχετίζονται με φυτικά συμπληρώματα.
«Ρωτάμε αν λαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή και απαντούν αρνητικά. Στη συνέχεια, μετά από πολλές εξετάσεις, αποκαλύπτουν ότι παίρνουν αρκετά συμπληρώματα καθημερινά», εξηγεί.
Σύμφωνα με αμερικανικές έρευνες, περίπου το 20% των περιπτώσεων φαρμακευτικά επαγόμενης ηπατικής βλάβης σχετίζεται με συμπληρώματα διατροφής και φυτικά σκευάσματα.
Μεταξύ των ουσιών που μπορούν να αποδειχθούν τοξικές για το ήπαρ σε υψηλές δόσεις περιλαμβάνονται η βιταμίνη Α, η γλουταμίνη, η ασβαγκάντα (ashwagandha) και το εκχύλισμα πράσινου τσαγιού.
Οι κίνδυνοι των συνδυασμών
Ο γιατρός και επιστημονικός δημιουργός περιεχομένου Κάραν Ρατζάν αναγνωρίζει ότι ορισμένα συμπληρώματα έχουν θέση στη σύγχρονη διατροφή, ωστόσο υπογραμμίζει ότι κάθε προϊόν πρέπει να αξιολογείται με προσοχή.
Όπως επισημαίνει, πολλοί άνθρωποι δεν αντιλαμβάνονται ότι λαμβάνουν τις ίδιες ουσίες από διαφορετικά προϊόντα, με αποτέλεσμα να ξεπερνούν τις συνιστώμενες δόσεις. Για παράδειγμα, ο συνδυασμός πολυβιταμίνης και επιπλέον βιταμίνης Β6 μπορεί να οδηγήσει σε υπερδοσολογία, η οποία μακροπρόθεσμα ενδέχεται να προκαλέσει νευρολογικές βλάβες.
Αντίστοιχα, η ταυτόχρονη λήψη σιδήρου, ασβεστίου και μαγνησίου μπορεί να μειώσει την απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών από τον οργανισμό.
Επιπλέον, οι λιποδιαλυτές βιταμίνες – όπως οι Α, D, E και K – αποθηκεύονται στον οργανισμό για μεγάλο χρονικό διάστημα, γεγονός που σημαίνει ότι η καθημερινή λήψη τους δεν είναι πάντοτε απαραίτητη.
Η διατροφολόγος Κρίστεν Σταυρίδη υποστηρίζει ότι τα κοινωνικά δίκτυα έχουν δημιουργήσει την εντύπωση πως όλοι χρειάζονται συμπληρώματα για να είναι υγιείς.
«Στις περισσότερες περιπτώσεις αυτό δεν ισχύει», τονίζει. Για έναν υγιή ενήλικα χωρίς υποκείμενα νοσήματα, συστήνει πρωτίστως μια ισορροπημένη διατροφή, πιθανώς συμπλήρωμα βιταμίνης D τους χειμερινούς μήνες και, εφόσον υπάρχει ανάγκη, μια πολυβιταμίνη ή ιχθυέλαιο.
Η ίδια συμβουλεύει όσους υποψιάζονται ότι έχουν κάποια έλλειψη να συμβουλεύονται πρώτα γιατρό και να μην θεωρούν δεδομένο ότι ένα συμπλήρωμα θα λύσει το πρόβλημα.
«Προτεραιότητα πρέπει να είναι πάντα το φαγητό και όχι τα χάπια», σημειώνει. Η Τζίντζερ, μετά την περιπέτειά της, έχει πλέον περιορίσει σημαντικά τα συμπληρώματα που λαμβάνει.
«Το αστείο είναι ότι νιώθω το ίδιο υγιής και γεμάτη ενέργεια όπως τότε που έπαιρνα όλα αυτά τα προϊόντα», λέει. «Σήμερα παίρνω μόνο μία πολυβιταμίνη την ημέρα και ελπίζω ότι αυτό είναι αρκετό».
Με πληροφορίες από BBC
Διαβάστε επίσης:
Καρκίνος τραχήλου της μήτρας: Το εμβόλιο HPV σχεδόν μηδένισε τους θανάτους στις νεότερες γυναίκες
Ραγδαία άνοδος των κρουσμάτων σύφιλης και γονόρροιας στην Ευρώπη
Tα σχόλια στο site έχουν απενεργοποιηθεί. Μπορείτε να σχολιάζετε μέσα από την επίσημη σελίδα στο Facebook
Σχόλια