H μεγάλη των Ούγγρων σχολή

Το βράδυ της Τρίτης, η Ουγγαρία θύμισε κάτι από το ένδοξο παρελθόν της, αναγκάζοντας την Αγγλία στη μεγαλύτερη ήττα της ως γηπεδούχος από το 1928. Ήταν, παράλληλα, η πρώτη φορά που η Ουγγαρία πετυχαίνει τέσσερα γκολ σε αγώνα εκτός έδρας με τα «Τρία Λιοντάρια», μετά το 6-3 του 1953. Οι Μαγυάροι  άνοιξαν τον χορό των τερμάτων στο 16′ με τον Σαλάι, ο οποίος στο 70′ έγραψε το 2-0, για να «σφραγίσει» τη νίκη. Οι Άγγλοι κατάλαβαν ότι το ματς δεν έχει πια επιστροφή και οι Ούγγροι βρήκαν την ευκαιρία να ολοκληρώσουν τον θρίαμβο με τον Νατζ και τον Γκάζνταγκ. Το Nations League, στο πλαίσιο του οποίου ήταν ο αγώνας, σίγουρα δεν έχει την αίγλη ενός Παγκόσμιου ή ενός Ευρωπαϊκού Κυπέλλου, όμως ήταν μια επίσημη νίκη απέναντι στους φιναλίστ του Euro, μέσα στο σπίτι τους. Και μάλιστα, με «βαρύ» σκορ.

Λίγες ώρες πριν, στο κέντρο της Αθήνας, έλαβε χώρα μια πολύ ενδιαφέρουσα κουβέντα με αφορμή το βιβλίο του Μάνου Ανδρουλάκη με τίτλο «Κιούνσλερ, ο αρχιτέκτονας του ελληνικού και κυπριακού ποδοσφαίρου», το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Belle Epoque. Στις σελίδες του βιβλίου σκιαγραφείται η πορεία και η επιρροή του Γιόζεφ Κιούνσλερ, του προπονητή που έβαλε τη δική του σφραγίδα στο ελληνικό και στο κυπριακό ποδόσφαιρο, αναλαμβάνοντας αρχικά τον Παναθηναϊκό το 1928 και έπειτα τον ΑΠΟΕΛ.

Σε μια εποχή που το ποδόσφαιρο ήταν ακόμα σε βρεφικό επίπεδο, έφερε έννοιες όπως η τεχνική, η πειθαρχία, τα «τσικό», το πρωτόγονο ακόμα σκάουτινγκ στις γειτονιές της Αθήνας για την εύρεση των μεγαλύτερων ταλέντων, οι έξτρα ομάδες πέραν της πρώτης για να «ψήνονται» τα ταλέντα και πολλά ακόμα. Επί των ημερών του, ο Παναθηναϊκός κατέγραψε τις μεγαλύτερες νίκες σε ντέρμπι επί των μεγάλων αντιπάλων του, ενώ ο Κιούνσλερ ήταν και ο πρώτος προπονητής της Εθνικής Ελλάδας, ο άνθρωπος που έδωσε υπόσταση στο ελληνικό ποδόσφαιρο. Από τότε, στην Ελλάδα έκαναν την εμφάνισή τους άλλοι Μαγυάροι που άφησαν το δικό τους στίγμα, όπως ο Μάρτον Μπούκοβι στον Ολυμπιακό, ο Γκιούλα Λόραντ στον ΠΑΟΚ, ο Γένε Τσάκναντι στην ΑΕΚ και βέβαια ο Φέρεντς Πούσκας, με τον οποίο ο Παναθηναϊκός έφτασε στον τελικό του Κυπέλλου Πρωταθλητριών Ευρώπης. Είναι δεδομένο πως η εξέλιξη του ελληνικού ποδοσφαίρου τους οφείλει πολλά.

Ο Πούσκας ήταν μέλος της «Χρυσής Ομάδας» της δεκαετίας του 50′, της Εθνικής Ουγγαρίας του Γκούσταβ Σέμπες, η οποία έφερε τη δική της επανάσταση στο ποδόσφαιρο, τόσο τακτικά όσο και αγωνιστικά. Έχοντας κατακτήσει το χρυσό μετάλλιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Ελσίνκι, έγινε η πρώτη ομάδα που νικά την Αγγλία στην έδρα της (6-3 το 1953), ενώ την οδήγησε και στη μεγαλύτερη ήττα της ιστορίας της στη Βουδαπέστη (7-1). Η Αγγλία τότε ήταν η μεγάλη δύναμη του ποδοσφαίρου και το περίφημο σύστημα WM του Τσάπμαν θεωρούταν αξεπέραστο. Η Ουγγαρία βρήκε τον τρόπο να το εξουδετερώσει, με μια τακτική που επινόησε ο Μπούκοβι και εφάρμοσε η ομάδα του Σέμπες. «Ήταν σαν να έτρεχαν άλογα του αγροκτήματος με αραβικά καθαρόαιμα», είχε πει ο Τομ Φίνεϊ, για δύο αγώνες που άλλαξαν τα δεδομένα στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο.

Η «Χρυσή Ομάδα» πήγε στο Μουντιάλ του 1954 έχοντας ένα αήττητο σερί 30 αγώνων και έφτασε στον τελικό έχοντας πετύχει 25 γκολ: Επικράτησε 9-0 της Νότιας Κορέας, 8-3 της Δυτικής Γερμανίας, 4-2 της Βραζιλίας και έβγαλε νοκ-άουτ την κάτοχο Ουρουγουάη με το ίδιο σκορ στην παράταση. Στον τελικό βρήκε ξανά τη Δυτική Γερμανία, για να χάσει με 3-2, στην αναμέτρηση που ονομάστηκε ως «θαύμα της Βέρνης» και άφησε την Ουγγαρία στην ιστορία ως την καλύτερη ομάδα που δεν πήρε ποτέ Μουντιάλ. Στο 8′, με τον Πούσκας να αγωνίζεται τραυματίας, η Ουγγαρία προηγούταν 2-0 και κάπου εκεί άπαντες θεώρησαν ότι ο τίτλος έχει κριθεί. Οι Γερμανοί όμως ισοφάρισαν μέσα σε 12 λεπτά. Η ισχυρή βροχή δεν ευνοούσε το τεχνικό παιχνίδι των Μαγυάρων, που έχαναν τη μία ευκαιρία μετά την άλλη. Η μπάλα τελικά μπήκε στα δίχτυα, όμως εκτελεστής ήταν Γερμανός. Ο Χέλμουτ Ραν διαμόρφωσε το τελικό 3-0, ενώ στο τέλος ακυρώθηκε γκολ του Πούσκας, προκαλώντας έντονες διαμαρτυρίες.

Η Ουγγαρία δεν γεύτηκε ασήμι, όμως το αγωνιστικό στιλ της, οι τεράστιες προσωπικότητες που ανέδειξε και η βαριά κληρονομιά της στο ποδόσφαιρο ήταν στοιχεία αναμφισβήτητα. Στοιχεία που στη συνέχεια ταξίδεψαν σε όλη την Ευρώπη από τα παιδιά της «Χρυσής Ομάδας» και τους απογόνους τους, στοιχεία που είχαν αρχίσει να καλλιεργούνται από τις προηγούμενες δεκαετίες, με «ιεραπόστολους» όπως ο Κιούνσλερ. Ας μην ξεχνάμε ότι τη δεκαετία του 30′, παρότι ήταν στη σκιά της αυστριακής «Βούντερτιμ», η εξέλιξη της Ουγγαρίας ήταν ξεκάθαρη και το 1938 έφτασε στον τελικό του Παγκοσμίου Κυπέλλου. Τα καθεστώτα, οι πόλεμοι, οι διωγμοί ήταν στοιχεία που επηρέασαν αμφότερες της χώρας, αλλά η ποδοσφαιρική μαγιά δεν χάθηκε.

Η σπουδαία νίκη της Ουγγαρίας επί της Αγγλίας την έφερε στην πρώτη θέση του ομίλου της στο Nations League, όμως στο σύγχρονο ποδόσφαιρο είναι δύσκολο να συνδεθεί με κάτι παραπάνω. Δεν παύει όμως να είναι μια όμορφη ανάμνηση, μια υπενθύμιση των όσων πρόσφεραν οι Μαγυάροι στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο. Και φυσικά, στο ελληνικό…

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στην κατηγορία «Απόψεις» εκφράζουν τον/την συντάκτη/τριά τους και οι θέσεις δεν συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη του koutipandoras.gr