Το ευρωπαϊκό διαδίκτυο αλλάζει: Τι σημαίνει η οδηγία που ψήφισε το ευρωκοινοβούλιο

Τα Άρθρα 11, 12 και 13 της Οδηγίας της ΕΕ απειλούν το Internet όπως το ξέρουμε

Αντώνης Ρηγόπουλος 26/03/2019 | 17:53

Το ευρωκοινοβούλιο υπερψήφισε σήμερα την αμφιλεγόμενη Οδηγία της ΕΕ για τα πνευματικά δικαιώματα στο διαδίκτυο.

Τι περιλαμβάνει όμως το Άρθρο 13 που υπερψήφισαν οι ευρωβουλευτές; Γιατί το Άρθρο 13 της Οδηγίας έχει λάβει τόσο έντονη κριτική, με το Youtube να κάνει μεγάλη καμπάνια εναντίον της ψήφισής του;

Ο αρθρογράφος του Wired, Ματ Ρέινολντς εξηγεί το περίπλοκο νέο πλαίσιο που θα κυριαρχήσει στο ευρωπαϊκό διαδίκτυο και το πώς θα επηρεάσει τους χρήστες.

Όπως αναφέρει, ύστερα από χρόνια συζητήσεων και διαπραγματεύσεων η πολιτική ηγεσία της ΕΕ πέρασε σαρωτικές αλλαγές στον τομέα των online πνευματικών δικαιωμάτων. Οι αλλαγές που θα λάβουν χώρα μετά τη σημερινή υπερψήφιση, έχουν υποστεί έντονη κριτική, με τους πολέμιους να επικεντρώνονται σε δύο άρθρα του νέου νόμου: το Άρθρο 11 και το Άρθρο 13. 

Η νέα ευρωπαϊκή οδηγία θα απαιτεί από το YouTube, το Facebook και το Twitter να αυστηροποιήσουν τις διαδικασίες ανάρτησης υλικού πνευματικής ιδιοκτησίας στις πλατφόρμες τους.

Συγκεκριμένα, υποστηρίζουν ότι το Άρθρο 13 θα έχει καταστροφικές συνέπειες στους δημιουργούς διαδικτυακού περιεχομένου.

Από την άλλη πλευρά είναι σαφές ότι με το παρόν πλαίσιο (ή μάλλον με την έλλειψη αυτού) πλήττονται τα δικαιώματα των δημιουργών έργων που υπόκεινται σε πνευματικά δικαιώματα και που χρησιμοποιούνται χωρίς πραγματικό έλεγχο από οποιονδήποτε χρήστη.

Πάντως, αξίζει να σημειωθεί ότι αν και το συγκεκριμένο άρθρο υπερψηφίστηκε, όπως και ολόκληρη η σχετική οδηγία, τώρα θα πρέπει να εφαρμοστεί από κάθε χώρα μέλος της ΕΕ ξεχωριστά. 

Τι περιλαμβάνει η Οδηγία για τα Πνευματικά Δικαιώματα;

Όπως αναφέρει το Wired, η «Οδηγία της ΕΕ για τα Πνευματικά Δικαιώματα στην Ψηφιακή Ενιαία Αγορά» είναι μια ευρωπαϊκή οδηγία σχεδιασμένη να περιορίσει τον τρόπο με τον οποίο μοιράζεται στις διαδικτυακές πλατφόρμες το περιεχόμενο που υπόκειται σε πνευματικά δικαιώματα.

Η οδηγία, όπως και το πιο αμφιλεγόμενο μέρος της, το Άρθρο 13 απαιτεί από τις διαδικτυακές πλατφόρμες να φιλτράρουν ή να αφαιρούν το περιεχόμενο που υπόκειται σε πνευματικά δικαιώματα. Οι πολέμιοι της οδηγίας μάλιστα υποστηρίζουν ότι το συγκεκριμένο άρθρο μπορεί να ερμηνευθεί με τέτοιο τρόπο ώστε να απαγορευτούν τα memes.

Αυτή τη στιγμή για παράδειγμα, το Youtube δεν είναι υπεύθυνο για τις παραβιάσεις των πνευματικών δικαιωμάτων, ωστόσο οφείλει να αφαιρεί το περιεχόμενο όταν τού ζητηθεί από τους κατόχους των πνευματικών δικαιωμάτων.

Από την πλευρά τους, οι υπέρμαχοι της οδηγίας υποστηρίζουν ότι οι χρήστες παρακολουθούν, ακούν ή διαβάζουν περιεχόμενο για το οποίο οι δημιουργοί δεν πληρώνονται όπως θα έπρεπε.

Άρθρο 13: Ψηφιακή «πόρτα» στα memes

Ένα από τα πιο πολυσυζητημένα ζητήματα της οδηγίας είναι η λεγόμενη απαγόρευση των memes, καθώς στο Άρθρο 13 αναφέρεται ότι οι πάροχοι πλατφορμών διαμοιρασμού περιεχομένου (όπως το facebook) θα πρέπει να συνεργάζονται με τους κατόχους πνευματικών δικαιωμάτων με καλή πίστη ώστε να διασφαλίσουν ότι δε θα είναι διαθέσιμα μη εγκεκριμένα προστατευμένα έργα, μέσω των υπηρεσιών τους.

Από αυτό προκύπτει ότι τελικά όλες οι πλατφόρμες, το περιεχόμενο των οποίων προέρχεται από τους χρήστες του (facebook, twitter, youtube) θα είναι υπεύθυνες για τη διαγραφή περιεχομένου εάν αυτό παραβιάζει τα πνευματικά δικαιώματα. Τα μόνα sites που θα επιτρέπεται να φιλοξενούν περιεχόμενο χωρίς να δημιουργήσουν αντίστοιχα φίλτρα είναι όσα είναι στον «αέρα» για λιγότερο από τρία χρόνια και έχουν ετήσιο τζίρο κάτω των 10.000.000 ευρώ. 

Το αν τελικά τα memes (που σχεδόν πάντα βασίζονται σε περιεχόμενο που υπόκειται σε πνευματικά δικαιώματα) θα εκπίπτουν από το συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο που θα εφαρμοστεί, παραμένει άγνωστο.

Άρθρο 11: Links με... ΦΠΑ

Το συγκεκριμένο άρθρο επιχειρεί να επιβάλλει σε ιστοσελίδες διαμοιρασμού ειδήσεων όπως η Google να πληρώνουν τους εκδότες για τη χρήση αποσπασμάτων των άρθρων τους.

Κανείς δεν γνωρίζει πώς θα λειτουργήσει πρακτικά αυτή η διάταξη. Δεν ξεκαθαρίζεται το ποσοστό του άρθρου που όταν χρησιμοποιείται από μια πλατφόρμα αυτή θα πρέπει να πληρώνει τον εκδότη.

Ωστόσο, ξεκαθαρίζει ότι οι πλατφόρμες δε θα πρέπει να πληρώνουν μόνο εφόσον μοιράζουν απλές υπερσυνδέσεις (hyperlinks) που συνοδεύονται από μεμονωμένες λέξεις.

Άλλοι κίνδυνοι και η εφαρμογή της Οδηγίας

Οι επικριτές της οδηγίας τονίζουν επίσης ότι το Άρθρο 12Α μπορεί τελικά να εμποδίσει οποιονδήποτε δεν είναι επίσημος διοργανωτής ενός αθλητικού γεγονότος από το να αναρτά βίντεο ή φωτογραφίες από το γεγονός αυτό.

Αυτό θα μπορούσε να θέσει τέρμα στα viral GIF από αθλητικές διοργανώσεις, αλλά και να εμποδίσει οποιονδήποτε πηγαίνει σε αυτές ως θεατής από το να αναρτά στιγμιότυπα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Ωστόσο, όπως και στις παραπάνω περιπτώσεις, όλα εξαρτώνται από τον τρόπο που θα επιλέξουν τα κράτη μέλη της ΕΕ να ενσωματώσουν την Οδηγία στις εθνικές τους νομοθεσίες.

Με πληροφορίες από το Wired

To koutipandoras.gr θεωρεί δικαίωμα του κάθε αναγνώστη να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, τονίζουμε ρητά ότι δεν υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν τον εκάστοτε χρήστη και μόνο αυτόν. Παρακαλούμε πολύ να είστε ευπρεπείς στις εκφράσεις σας. Τα σχόλια με ύβρεις θα διαγράφονται, ενώ οι χρήστες που προκαλούν ή υβρίζουν θα αποκλείονται.