Ένα στεγνό κατάστρωμα

Οι άνθρωποι που έπεφταν στη θάλασσα για να σωθούν από την πυρκαγιά, με τα μάτια να καίνε και τα μυαλά να καίγονται, μικροί και μεγάλοι και μωρά παιδιά, κολυμπούσαν στα ανοιχτά με μία και μοναδική ελπίδα: να τους εντοπίσει κάποιο περαστικό βαρκάκι και να τους περισυλλέξει. Για πολλούς, η σωτηρία δεν ήρθε ποτέ και η τελευταία πνοή τους χάθηκε μέσα στο ζεστό νερό.

Νίκος Παπαδογιάννης 04/01/2019 | 09:00

Άλλοι, δεκάδες, στάθηκαν πιο τυχεροί και βρέθηκαν σε ένα στεγνό κατάστρωμα, από τα χέρια ανθρώπων που μιλούσαν σπαστά ελληνικά αλλά κοιτούσαν με ακέραιο βλέμμα. Οι ξένοι ψαράδες που πέρασαν δραματικές ώρες αναζητώντας απελπισμένους επιζώντες μέσα στη θάλασσα ήταν οι κρυφοί ήρωες της Δευτέρας 23 Ιουλίου 2018 στο Μάτι.

«Κρυφοί», επειδή μέχρι τότε κάναμε πως δεν τους βλέπαμε. «Ξένοι», επειδή μάθαμε να ξεχωρίζουμε τους ανθρώπους σε ιθαγενείς και αλλοδαπούς, λες και εμείς γεννηθήκαμε από το άλας της γης. «Ψαράδες», επειδή από τα καυτά νερά του Ευβοϊκού ψάρεψαν την ανθρωπιά μας και την έβγαλαν, στεγνή, πάνω στην καμένη γη.

Πολλοί Έλληνες θα ζητούσαν διαβατήριο, μέσα στα αφρισμένα κύματα. Πολλοί. Ή όχι;   

Σας θυμίζω την ιστορία του Χομαγιούν και του Βακάρ. Ήταν δύο νέοι από το Πακιστάν, μετανάστες στην Ελλάδα. Νόμιμοι, παράτυποι, ούτε που ξέρω. Ούτε που έχει σημασία. Δύο «λαθροπιθήκια», σύμφωνα με τους μισάνθρωπους που λυμαίνονται αυτό τον τόπο.

Χομαγιούν Άνγουαρ ετών 18 και Βακάρ Αχμέντ ετών 32. Ζούσαν τη ζωή του καταφρονεμένου στην ακοίμητη Ελλάδα και έκρυβαν το σκούρο δέρμα τους όπως όπως, μέχρι που είδαν ένα αυτοκίνητο κολλημένο πάνω στις γραμμές του τρένου. Και το τρένο πλησίαζε ολοταχώς.

Οι δύο νέοι έβγαλαν τις μπλούζες για να φανεί ότι όλοι οι άνθρωποι είναι όμοιοι και μεταμορφώθηκαν σε ανθρωπιάς ποτάμι. Μέσα σε ένα δευτερόλεπτο, τα κορμιά των τεσσάρων ανθρώπων κομματιάστηκαν. Και τότε έγιναν όλοι ίδιο. Τους πήρε, αν θέλετε, ο ίδιος θεός.

Το δυστύχημα έγινε τον Απρίλιο του 2012 στο Κρυονέρι. Η απίστευτη αυτοθυσία των δύο Ασιατών νέων έγινε υπέροχο τραγούδι από τον Θανάση Παπακωνσταντίνου. Η Ελλάδα προσπέρασε και ψήφισε ξανά χρυσή αυγή.

Στους Αιγύπτιους και Αλβανούς ψαράδες που ζουν νόμιμα εδώ και χρόνια στο Μάτι απονεμήθηκε αριστίνδην η ελληνική υπηκοότητα, ως ελάχιστη ένδειξη ευγνωμοσύνης της πολιτείας προς αυτούς τους ατραγούδιστους ήρωες. Τον Χομαγιούν και τον Βακάρ τους τίμησε μετά θάνατον μοναχά η Ακαδημία Αθηνών και πάντως όχι οι δεξιές, αδέξιες κυβερνήσεις της εποχής. Κάπως έτσι ξεφορτωθήκαμε την υποχρέωση, ως κράτος και ως κοινωνία. Ακαδημαϊκά.

Ο Σαμαράς ανέλαβε την εξουσία δυόμισυ μήνες μετά την τραγωδία του Κρυονερίου, αλλά δεν ήταν δα από εκείνους που θα άνοιγαν τις πόρτες του Μαξίμου στο μαυριδερό ασκέρι – εκτός πια και αν αυτό παίζει καλό μπάσκετ. Ο τότε ΠτΔ, Κάρολος Παπούλιας, κάπου θα αποκοιμήθηκε αποκαμωμένος, μετά την ταλαιπωρία με τις υπηρεσιακές κυβερνήσεις.

Τον Χομαγιούν και τον Βακάρ δεν τους θυμάται πια κανείς, εκτός από τη μάνα τους. Και από τον Θανάση Παπακωνσταντίνου, που αφηγείται τον χαμό τους όπου βρίσκει ευήκοον ους.

Οι καϊκτσήδες από το Μάτι επιβραβεύτηκαν από τον νυν Πρόεδρο της Δημοκρατίας με ένα ελληνικό διαβατήριο, το οποίο μπορεί να τους ανοίξει πόρτες, είτε στον τόπο που θεωρούν δεύτερη πατρίδα τους είτε κάπου αλλού στον όψιμα αφιλόξενη Ευρωπαϊκή Ένωση. Για να σκάνε από το κακό τους και οι φαιοί πλιατσικολόγοι εκείνων των ημερών.

Εξυπακούεται ότι η πράξη είχε ως ηχητική υπόκρουση το χειροκρότημα της κυβέρνησης. Η πρόταση έγινε από το υπουργείο Εσωτερικών με την ένδειξη «επείγον», ενώ ο ίδιος ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στον ηρωισμό αυτών των «ανώνυμων» ανθρώπων, στην επίσκεψή του στο πολύπαθο Μάτι τον περασμένο Σεπτέμβριο.

«Είναι υποδόρια ρατσιστικό, να χρησιμοποιούμε την ιθαγένεια ως έπαθλο για την προσφορά εξαιρετικών υπηρεσιών προς τη χώρα», διύλισαν τον κώνωπα κάποιοι συμπολίτες της από δω όχθης, με κάπως παράξενες ευαισθησίες.

Όχι. Υποδόρια ρατσιστικό είναι να αποθεώνουμε τους ξενόφερτους σωτήρες μας για πέντε λεπτά και να τους ξαναρίχνουμε στα σκυλιά, μόλις παγώσουν οι στάχτες και καλμάρει το ιερό βλέμμα του ικέτη. Υποδόρια ρατσιστικό είναι να καταπίνουμε την κάμηλο και να χαλβαδιάζουμε με τους Σαμαράδες, τώρα που ξαναβρήκαν το θράσος για να μας κουνήσουν το δάχτυλο.