Λίγες ημέρες αφότου οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν την επίθεσή τους στο Ιράν, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε στις 2 Μαρτίου ότι η Γαλλία θα ενισχύσει το πυρηνικό της οπλοστάσιο και θα ενδυναμώσει τους δεσμούς με άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο ίδιος χαρακτήρισε την πολιτική αυτή «προωθημένη αποτροπή».
Με την ομιλία του, ο Μακρόν έδειξε ισχύ σε έναν ταχέως μεταβαλλόμενο κόσμο, όπου οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι διστάζουν να βασιστούν στην πυρηνική προστασία των ΗΠΑ.
Η Γαλλία διαθέτει σήμερα το τέταρτο μεγαλύτερο πυρηνικό οπλοστάσιο στον κόσμο.
«Αυτό που θέλω πάνω απ’ όλα, όπως θα έχετε καταλάβει, είναι οι Ευρωπαίοι να ανακτήσουν τον έλεγχο της ίδιας τους της μοίρας», δήλωσε ο Μακρόν.
Η δήλωση αυτή εγείρει ερωτήματα για το στρατηγικό μέλλον της Ευρώπης.
Ορισμένοι τη χαρακτήρισαν σημείο καμπής για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, όμως, σύμφωνα με τον γεωπολιτικό αναλυτή Γκρεγκουάρ Ρους, η ρητορική αποτελεί κυρίως ισχυρή επιβεβαίωση της μακροχρόνιας πυρηνικής πολιτικής της Γαλλίας.
«Από τη στιγμή που οι Γάλλοι απέκτησαν πυρηνικά όπλα τη δεκαετία του ’60, έχουν έναν ορισμό των “ζωτικών συμφερόντων” που εκτείνεται πολύ πέρα από τα εθνικά σύνορα», είπε ο Ρους. «Η πυρηνική αποτροπή δεν θεωρήθηκε ποτέ αποκλειστικά εθνική υπόθεση… Υπήρχε πάντα μια έντονη ευρωπαϊκή διάσταση».
Η Γαλλία τείνει να παραμένει ασαφής ως προς την ακριβή γεωγραφική έκταση των «ζωτικών της συμφερόντων», όμως η εστίασή της ξεπερνά τα σύνορα της χώρας.
«Ο Μακρόν τόνισε ότι για τη Γαλλία το πεδίο των ζωτικών συμφερόντων είναι πολύ ευρύτερο απ’ όσο πιστεύουν πολλοί», είπε ο Ρους. «Η ασάφεια σχετικά με την ακριβή γεωγραφική έκταση είναι επίσης σημαντική».
Η “εξισορρόπηση” της Γαλλίας
Η πολιτική του Μακρόν επιβεβαιώνει το δόγμα της γαλλικής πυρηνικής στρατηγικής που υιοθετήθηκε από τον στρατηγό Σαρλ ντε Γκωλ, τον πρώτο πρόεδρο της Πέμπτης Δημοκρατίας.
Η γκωλική πολιτική θεωρούσε την πυρηνική αποτροπή ως προστασία της εδαφικής ακεραιότητας της Γαλλίας και εγγύηση πολιτικής ανεξαρτησίας.
«Πρόκειται για μια πράξη ισορροπίας. Ο πρόεδρος υπενθύμισε ότι η πυρηνική αποτροπή παραμένει κυρίαρχη υπόθεση. Δεν υπάρχει κάτι όπως κοινή χρήση πυρηνικών κωδικών ή αποφάσεων», είπε ο Ρους.
Επαναβεβαιώνοντας την ασάφεια, η Γαλλία θα σταματήσει να δημοσιοποιεί τον αριθμό των πυρηνικών της κεφαλών. Σήμερα διαθέτει περίπου 290.
Παράλληλα, σχεδιάζει στενότερη συνεργασία με το Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και με τη Γερμανία, την Πολωνία, την Ολλανδία, το Βέλγιο, την Ελλάδα, τη Σουηδία και τη Δανία.
«Υπάρχει σαφής πρόθεση και δυνατότητα προβολής πυρηνικής ισχύος εκτός εθνικού εδάφους, για παράδειγμα με την ανάπτυξη γαλλικών μαχητικών αεροσκαφών με πυρηνικά όπλα σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες», είπε ο Ρους.
Αποφάσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα εν μέσω πολέμου στο Ιράν
Καθώς η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή κλιμακώνεται, το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν βρίσκεται στο επίκεντρο.
Αν και η Γαλλία αντιτίθεται στην απόκτηση πυρηνικών όπλων από το Ιράν, ο Μακρόν έχει καταδικάσει την επίθεση ΗΠΑ και Ισραήλ, χαρακτηρίζοντάς την παράνομη και εκτός διεθνούς δικαίου.
«Οι Γάλλοι είναι πολύ σαφείς στο θέμα του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν. Όμως οι απειλές που προέρχονται από τη χώρα δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν στρατιωτικά, πόσο μάλλον με αλλαγή καθεστώτος», δήλωσε η ερευνήτρια Λορ Φουσέ.
«Η Γαλλία πάντα προτιμούσε μια διπλωματική λύση», πρόσθεσε.
Η Γαλλία έχει περίπλοκη ιστορία με το Ιράν.
Το 1974, το Ιράν εξέφρασε ενδιαφέρον για τη γαλλική πυρηνική τεχνολογία και έγινε μέτοχος κατά 10% στην εταιρεία εμπλουτισμού ουρανίου Eurodif.
Το πρόγραμμα προοριζόταν για ειρηνική χρήση ενέργειας, αλλά «όταν αναπτύσσεις πολιτική πυρηνική τεχνολογία, η στρατιωτική δυνατότητα καθίσταται αναπόφευκτα προσβάσιμη», είχε δηλώσει ο πρώην ΥΠΕΞ του Ιράν Αρντεσίρ Ζαχεντί.
Με την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 και την άνοδο του Αγιατολάχ Χομεϊνί, οι σχέσεις επιδεινώθηκαν. Το Ιράν ζήτησε αποπληρωμή δανείων, αλλά η Γαλλία αρνήθηκε.
Ακολούθησαν εντάσεις, απαγωγές Γάλλων και τρομοκρατικές επιθέσεις, όπως η βομβιστική επίθεση στο Παρίσι το 1986 με επτά νεκρούς.
Τελικά, το 1988 η Γαλλία συμφώνησε να αποπληρώσει το μεγαλύτερο μέρος του χρέους, και το 1991 ολοκληρώθηκε η εξόφληση.
«Μια εποχή γεωπολιτικής επιτάχυνσης»
Η Γαλλία υπέγραψε το 2015 τη συμφωνία για τα πυρηνικά του Ιράν, η οποία περιόριζε το πρόγραμμα της Τεχεράνης με αντάλλαγμα άρση κυρώσεων. Το 2018 οι ΗΠΑ αποχώρησαν και το Ιράν επανεκκίνησε δραστηριότητες.
«Η Γαλλία συμμετείχε στις διπλωματικές προσπάθειες, αν και οι Ευρωπαίοι περιθωριοποιήθηκαν», σημείωσε η Φουσέ.
Η ανακοίνωση του Μακρόν έρχεται σε μια περίοδο που η Ευρώπη επιδιώκει μεγαλύτερη ανεξαρτησία από τις ΗΠΑ.
«Ζούμε σε μια εποχή γεωπολιτικής επιτάχυνσης, όπου οι συμβατικές απειλές και οι πόλεμοι επιστρέφουν γρήγορα», είπε ο Ρους.
Στην ομιλία του, ο Μακρόν δήλωσε: «Βρισκόμαστε σε ένα διαφορετικό στρατηγικό σύμπαν».
«Ο επόμενος μισός αιώνας… θα είναι εποχή πυρηνικών όπλων».
Παρά τη δυναμική ρητορική, η Γαλλία αντιμετωπίζει δυσκολίες στην ενίσχυση των δυνατοτήτων της.
«Απαιτείται μεγαλύτερος προϋπολογισμός, τουλάχιστον 100 δισ. ευρώ επιπλέον ετησίως, που θα προέλθουν από περικοπές αλλού», είπε ο Ρους.
Η θητεία του Μακρόν λήγει σε περίπου έναν χρόνο, με εκλογές τον Απρίλιο του 2027.
«Εσωτερικά είναι αδύναμος», σημείωσε ο Ρους. «Του απομένει η διεθνής σκηνή για να διαμορφώσει την κληρονομιά του ως εκείνου που αφύπνισε την Ευρώπη».
Για να πετύχει, πρέπει να ενισχύσει τις ευρωπαϊκές συμμαχίες και τον συντονισμό στην πυρηνική αποτροπή.
«Ξέρει ότι δεν υπάρχει κληρονομιά στην παγκόσμια πολιτική χωρίς σαφή κληρονομιά στην Ευρώπη», κατέληξε ο Ρους.
Με πληροφορίες από το aljazeera.com
Διαβάστε επίσης:
Ξέσπασμα Γεωργιάδη κατά Κανάκη: «Είστε άλλος ένας θλιβερός, καλοπληρωμένος, εξυπνάκιας»
Στη φυλακή ο αστυνομικός που συμμετείχε στο θανατηφόρο τροχαίο έξω από τη Βουλή
ΗΠΑ: Σκληρό σφυροκόπημα στο Ιράν – Κλικάμωνεται η ένταση σε πολλαπλά μέτωπα
Δείτε όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο koutipandoras.gr
Facebook
Twitter
Tα σχόλια στο site έχουν απενεργοποιηθεί. Μπορείτε να σχολιάζετε μέσα από την επίσημη σελίδα στο Facebook
Σχόλια
Επικοινωνία
