BBC: Τι πέτυχαν οι ΗΠΑ στο Ιράν μετά από 6 εβδομάδες πολέμου

Σε εκτενή ανάλυση, ο ανταποκριτής του State Department του BBC, Τομ Μπέιτμαν, εξετάζει κατά πόσο οι ΗΠΑ πέτυχαν τους στρατηγικούς τους στόχους απέναντι στο Ιράν, εστιάζοντας στη ρητορική της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ, τις εξελίξεις στο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και το πολιτικό και οικονομικό κόστος της σύγκρουσης.

Σύμφωνα με την ανάλυση του BBC, τις εβδομάδες μετά τα πλήγματα που εξαπέλυσαν ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν, η αντιπαράθεση για την ερμηνεία των εξελίξεων μεταφέρθηκε στο εσωτερικό της αμερικανικής στρατιωτικής ηγεσίας.

Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, στις ενημερώσεις Τύπου στο Πεντάγωνο, παρουσίασε τις επιχειρήσεις ως σαφή επιτυχία, κάνοντας λόγο για «στρατιωτική νίκη» και περιγράφοντας εκτεταμένα πλήγματα κατά ιρανικών στόχων.

Ωστόσο, όπως επισημαίνεται, η αποτίμηση της πραγματικής κατάστασης απαιτεί ευρύτερη ανάλυση, ιδίως εν μέσω εύθραυστης εκεχειρίας.

Περιορισμένα αποτελέσματα στο πυρηνικό πρόγραμμα

Κεντρικός στόχος της Ουάσιγκτον ήταν η αποτροπή ανάπτυξης πυρηνικού όπλου από το Ιράν, το οποίο πάντως έχει επανειλημμένα αρνηθεί ότι επιδιώκει κάτι τέτοιο. Ο στόχος αυτός είχε αποτελέσει αντικείμενο μακροχρόνιας διπλωματικής προσπάθειας, ιδίως μέσω της συμφωνίας του 2015 (JCPOA), την οποία είχε προωθήσει η κυβέρνηση του Μπαράκ Ομπάμα.

Ο Τραμπ αποχώρησε από τη συμφωνία κατά την πρώτη του θητεία, επαναφέροντας κυρώσεις και υιοθετώντας πιο επιθετική στρατηγική, η οποία περιλάμβανε και τη δολοφονία του Ιρανού στρατηγού Κασέμ Σουλεϊμανί. Η προσέγγιση αυτή, σύμφωνα με την ανάλυση, οδήγησε σε έναν κύκλο εναλλαγής μεταξύ διπλωματίας και στρατιωτικής δράσης, που κορυφώθηκε στον πρόσφατο πόλεμο.

Παρά τους ισχυρισμούς του Τραμπ ότι οι πυρηνικές δυνατότητες του Ιράν «εκμηδενίστηκαν» μετά τα πλήγματα σε εγκαταστάσεις σε Ισφαχάν, Φορντό και Νατάνζ, το Ιράν εξακολουθεί να διατηρεί αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου κοντά σε επίπεδα οπλικής χρήσης.

Ο επικεφαλής του Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας, Ραφαέλ Γκρόσι, δήλωσε ότι δεν μπορεί να υπάρξει στρατιωτική λύση στο πυρηνικό ζήτημα. Παρά τις αναφορές Τραμπ για συνεργασία με το Ιράν στην απομάκρυνση πυρηνικού υλικού, η Τεχεράνη παραμένει αμετακίνητη, με το θέμα να μεταφέρεται στις επικείμενες διαπραγματεύσεις στο Ισλαμαμπάντ.

Η ανάλυση επισημαίνει ότι η ιρανική ηγεσία ενδέχεται να καταστεί ακόμη πιο αποφασισμένη να αποκτήσει πυρηνική ικανότητα ως αποτρεπτικό μέσο.

Στρατιωτικοί στόχοι και αλλαγή καθεστώτος

Αρχικά, ο Τραμπ είχε θέσει ως στόχο και την αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν, καλώντας τον πληθυσμό να ανατρέψει την ηγεσία. Ζήτησε μάλιστα «άνευ όρων παράδοση», χωρίς ωστόσο αυτό να επιτευχθεί.

Παρά τις απώλειες στην ιρανική ηγεσία, περιλαμβανομένου του Ανώτατου Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, τη διαδοχή ανέλαβε ο γιος του, Μοτζταμπά Χαμενεΐ. Ο Τραμπ χαρακτήρισε τη νέα ηγεσία λιγότερο ριζοσπαστική, χωρίς όμως να υπάρχουν ενδείξεις πολιτικής ανατροπής αντίστοιχης με προηγούμενες αμερικανικές επεμβάσεις, όπως στη Βενεζουέλα με τον Νικολάς Μαδούρο.

Σε ό,τι αφορά το στρατιωτικό σκέλος, Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι έχουν καταστραφεί κρίσιμες υποδομές του Ιράν, συμπεριλαμβανομένων πυραύλων, drones και ναυτικών δυνάμεων. Ωστόσο, διαρροές πληροφοριών κάνουν λόγο για διατήρηση περίπου του μισού οπλοστασίου, χωρίς ανεξάρτητη επιβεβαίωση.

Σύμφωνα με το BBC, οι στόχοι των ΗΠΑ μεταβλήθηκαν κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, με την αλλαγή καθεστώτος να μην υλοποιείται.

Ανθρώπινο, οικονομικό και πολιτικό κόστος

Οι απώλειες για τις ΗΠΑ περιλαμβάνουν 13 νεκρούς στρατιωτικούς και εκατοντάδες τραυματίες. Το κόστος των επιχειρήσεων εκτιμάται ότι ξεπερνά το 1 δισ. δολάρια ημερησίως, με εκτεταμένη χρήση οπλικών συστημάτων, όπως οι πύραυλοι Tomahawk.

Παράλληλα, η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ οδήγησε σε ταχεία ολοκλήρωση της αεροπορικής εκστρατείας και εξανάγκασε το Ιράν σε υποχώρηση.

Στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ωστόσο, το πολιτικό κόστος είναι σημαντικό. Δημοσκοπήσεις δείχνουν περιορισμένη υποστήριξη στον πόλεμο, ενώ το Κογκρέσο εμφανίζεται διχασμένο. Εντός του κινήματος MAGA, προσωπικότητες όπως ο Τάκερ Κάρλσον εξέφρασαν έντονη διαφωνία.

Η πρώην σύμμαχος του Τραμπ, Μαρτζόρι Τέιλορ Γκριν, κατήγγειλε δημόσια την πολιτική του, χαρακτηρίζοντάς τη «σατανική». Οι Δημοκρατικοί άσκησαν επίσης έντονη κριτική, ζητώντας απαντήσεις για πιθανή εμπλοκή των ΗΠΑ σε πλήγμα κατά σχολείου στη Μινάμπ, με 168 νεκρούς, μεταξύ των οποίων 110 παιδιά. Το Πεντάγωνο διεξάγει έρευνα χωρίς να έχει ανακοινώσει πορίσματα.

Παράλληλα, νομοθέτες ζήτησαν την ενεργοποίηση της 25ης Τροπολογίας, ενώ η εκπρόσωπος Τύπου Καρολάιν Λίβιτ υπερασπίστηκε τον πρόεδρο, υποστηρίζοντας ότι προώθησε τα αμερικανικά συμφέροντα.

Εκλογικές προεκτάσεις

Οι επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία είναι ήδη αισθητές, με το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ να οδηγεί σε αύξηση των τιμών καυσίμων και ενδεχόμενες ανατιμήσεις βασικών αγαθών στις ΗΠΑ. Η εξέλιξη αυτή εκτιμάται ότι θα επηρεάσει αρνητικά τις ενδιάμεσες εκλογές, ενδεχομένως στερώντας από τους Ρεπουμπλικάνους τον έλεγχο του Κογκρέσου.

Παράλληλα, οι ΗΠΑ βρέθηκαν αντιμέτωπες με την ανάγκη επαναλειτουργίας των Στενών, καθώς το Ιράν αντέδρασε με τακτικές ασύμμετρου πολέμου.

Επιπτώσεις στις διεθνείς συμμαχίες

Η στάση του Τραμπ προκάλεσε εντάσεις και με συμμάχους των ΗΠΑ. Ο ίδιος εναλλασσόταν μεταξύ αιτημάτων για συνδρομή και επικρίσεων, χαρακτηρίζοντας συμμάχους «δειλούς».

Η συνοχή του ΝΑΤΟ δοκιμάστηκε περαιτέρω, ενώ ο Γενικός Γραμματέας Μαρκ Ρούτε έκανε λόγο για «ειλικρινείς» συνομιλίες με τον Αμερικανό πρόεδρο.

Σύμφωνα με την ανάλυση, ευρωπαϊκές χώρες εξετάζουν τρόπους μείωσης της εξάρτησής τους από τις ΗΠΑ, γεγονός που ενδέχεται να ενισχύσει γεωπολιτικά την Κίνα.

Το BBC καταλήγει ότι ο πλήρης απολογισμός του πολέμου δεν έχει ακόμη αποσαφηνιστεί. Με την εκεχειρία να παραμένει εύθραυστη και τις διαπραγματεύσεις σε εξέλιξη, το ενδεχόμενο περαιτέρω επιδείνωσης της κατάστασης παραμένει ανοιχτό, με πιθανό ακόμη υψηλότερο κόστος σε όλα τα επίπεδα.

Kύπρος: Η τραγική ιστορία του 15χρονου Χριστόφορου που πέθανε μετά από διαδικτυακό challenge

ΟΠΕΚΕΠΕ: Απίστευτοι διάλογοι μεταξύ συνεργάτη Λιβανού σε Μελά – «Με πήρε ο Νέζης από Μαξίμου και είπε άντε γ@@@@@ε!»

Ο Παύλος Πολάκης βρήκε τη σχολή όπου σπούδασε ο Λαζαρίδης – «Αυτοψία» στο εγκαταλελειμμένο «κολέγιο» και αιχμές για τον διορισμό

Το Ισραήλ βομβαρδίζει τον Λίβανο και ναρκοθετεί την εκεχειρία: Η στάση που κρατά το Ιράν

Δείτε όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο koutipandoras.gr