Αλλαγή ταυτότητας φύλου χωρίς χειρουργείο, εισηγείται η Επιτροπή Δικαιωμάτων

Του Άγγελου Προβολισιάνου

Τη νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλλου, χωρίς την προϋπόθεση μη αναστρέψιμων χειρουργικών επεμβάσεων επαναπροσδιορισμού φύλου, εισηγείται σε Έκθεση τής η Εθνική Επιτροπή Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. «Είναι η πρώτη φορά που ένας θεσμικός φορέας για τα ανθρώπινα δικαιώματα κάνει μία τόσο εκτενή έκθεση αποκλειστικά για τα τρανς δικαιώματα» τονίζει η πρόεδρος του Σωματείου Υποστήριξης Διεμφυλικών (ΣΥΔ), Μαρίνα Γαλανού.

Η έκθεση δόθηκε στη δημοσιότητα την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου, επισημαίνοντας την ανάγκη για άμεση και πλήρη νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου, δίνοντας τη δυνατότητα αλλαγής των εγγράφων ταυτοποίησης των διεμφυλικών ατόμων με βάση τον αυτοπροσδιορισμό της ταυτότητας φύλου τους. Κάτι που θα πρέπει να γίνεται χωρίς την προϋπόθεση μη αναστρέψιμων χειρουργικών επεμβάσεων επαναπροσδιορισμού φύλου ή άλλων ιατρικών διαδικασιών.

Στην έκθεση συμπεριλαμβάνεται το αίτημα προς την Πολιτεία για τροποποίηση της νομοθεσίας κατά των διακρίσεων με ρητή συμπερίληψη της ταυτότητας φύλου μεταξύ των λόγων διάκρισης, ενώ εξίσου σημαντική είναι και η εισήγηση για πλήρη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης και ιατρικές επεμβάσεις επαναπροσδιορισμού φύλου, εφόσον αυτές επιλέγονται ελεύθερα, ασφαλιστικής τους κάλυψης.

Από την πλευρά του, το ΣΥΔ καλεί το Υπουργείο Εσωτερικών και το συναρμόδιο Υπουργείο Δικαιοσύνης, να νομοθετήσει για τη νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου, ακολουθώντας τόσο το Ψήφισμα του Συμβουλίου της Ευρώπης της 22ας Απριλίου, όσο και τις συστάσεις της Εθνικής Επιτροπής Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, δίνοντας τη δυνατότητα αλλαγής των εγγράφων των τρανς ανθρώπων χωρίς ιατρικές ή άλλες προϋποθέσεις.

«Η εισήγηση της Εθνικής Επιτροπής Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, είναι ένα πρώτο πολύ σημαντικό βήμα, καθώς έχει τον θεσμικό ρόλο να εισηγείται προς την Πολιτεία να νομοθετεί για θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων» σημειώνει στο koutipandoras.gr η πρόεδρος του ΣΥΔ Μαρίνα Γαλανού.

Και συπληρώνει λέγοντας ότι «είναι η πρώτη φορά που ένας θεσμικός φορέας για τα ανθρώπινα δικαιώματα κάνει μία τόσο εκτενή έκθεση αποκλειστικά για τα τρανς δικαιώματα. Μάλιστα, προτείνει προς την πολιτεία την αποδοχή του πάγιου αιτήματος της κοινότητάς μας που είναι η δυνατότητα αλλαγής των εγγράφων των τρανς ανθρώπων χωρίς ιατρικές ή άλλες προϋποθέσεις και με βάση τον αυτοπροσδιορισμό. Είναι πλέον στο χέρι της Κυβέρνησης να νομοθετήσει».

Τι ισχύει

Η αλλαγή των εγγράφων των τρανς ατόμων, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία (Νόμος περί ληξιαρχείων – Άρθρο 14 του Νόμου 344/1976), επιτρέπεται μόνο για τα τρανς πρόσωπα που έχουν κάνει επέμβαση επαναπροσδιορισμού φύλου («αλλαγή φύλου» όπως γράφει λανθασμένα ο νόμος). Συγκεκριμένα στο άρθρο 14 αυτού του νόμου, περιγράφεται σε ποιες περιπτώσεις μπορεί να διορθωθεί η ληξιαρχική πράξη γέννησης. Ανάμεσα στους λόγους είναι και αυτός – αλλάζει το μικρό όνομα και η καταχώριση του φύλου. Αυτό όμως γίνεται μόνο για τα τρανς πρόσωπα που έχουν κάνει μη αναστρέψιμη χειρουργική επέμβαση επαναπροσδιορισμού φύλου.

«Για ένα τρανς πρόσωπο που έχει κάνει χειρουργική επέμβαση, ακολουθείται η εξής χρονοβόρα διαδικασία: Αφού το τρανς πρόσωπο κάνει την χειρουργική επέμβαση, απευθύνεται σε κάποιον δικηγόρο ώστε να κάνει δικαστική προσφυγή για να αλλάξουν τα στοιχεία του. Η προσφυγή αυτή ονομάζεται ”διαδικασία εκούσιας δικαιοδοσίας” και γίνεται στο οικείο Ειρηνοδικείο. Η προσφυγή εκδικάζεται μετά από περίπου 4 μήνες, και στο δικαστήριο προσκομίζεται βεβαίωση από τον γιατρό που έκανε την επέμβαση πως η χειρουργική επέμβαση πραγματοποιήθηκε, καθώς και ψυχιατρική διάγνωση από τον ψυχίατρο που παρέπεμψε το τρανς πρόσωπο στον χειρούργο με διάγνωση ”δυσφορίας φύλου”. Αφού γίνει το δικαστήριο, μετά από περίπου 3 μήνες βγαίνει η απόφαση, και στη συνέχεια ακουλουθείται μία γραφειοκρατική διαδικασία ώστε να αλλάξει η καταχώριση του φύλου και του μικρού ονόματος στο ληξιαρχείο και στα δημοτικά μητρώα που είναι εγγεγραμμένο το πρόσωπο. Στη συνέχεια το τρανς πρόσωπο παίρνει το σχετικό πιστοιποιητικό για έκδοση νέας ταυτότητας ώστε να πάει στο αστυνομικό τμήμα να αλλάξει ταυτότητα» εξηγεί καταλήγοντας η κ. Γαλανού.