«7χρόνια στη Γερμανία»: Το ντοκιμαντέρ του Σίμου Κορεξενίδη

Η Γαρυφαλιά κι ο Γιάννης έφυγαν μετανάστες το 1970 από το χωριό
τους, την Αγία Παρασκευή Δράμας, για τη Γερμανία.
Πήγαν να βγάλουν λεφτά.
Έμειναν στο Esslingen am Neckar και στο Metzingen μέχρι το 1977.
Τι κέρδισαν; Τι έχασαν;
Πόσο καιρό κουβαλάει κανείς το βάρος των αποφάσεων του;
Τι τίμημα έχει ο χρόνος που δεν αναπληρώνεται;
Μια εξομολόγηση.

Στο νέο του ντοκιμαντέρ ο Σίμος Κορεξενίδης αναζητά τη χαμένη σύνδεση ενός λαού με την ιστορία του μέσα από μια “εξομολόγηση” όπου ξεδιπλώνεται η ιστορία των δύο αυτών Ελλήνων μεταναστών.

Συνέντευξη του σκηνοθέτη,  Σίμου Κορεξενίδη, με αφορμή τη συμμετοχή του στο  22ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης  :

-Τι είναι το « 7χρόνια στη Γερμανία » ;
-Είναι ένα μικρό ντοκιμαντέρ που ήθελα να το κάνω από καιρό.
Ήθελα να μου μιλήσουν οι γονείς μου γι’ αυτή την απόφασή τους να
φύγουν μετανάστες στη Γερμανία.

-Κι εσείς εδώ;
Με τη γιαγιά και τον παππού στο χωριό. Στην Αγία Παρασκευή, το
παλιό Βαλτοχώρι, στον κάμπο της Δράμας ,στους πρόποδες σχεδόν
του Παγγαίου.

-Υπήρχε μια κοινωνική πραγματικότητα που «επέβαλλε» μια
τέτοια απόφαση, έτσι δεν είναι;
– Και οι δύο μου περιγράφουν τις συνθήκες ζωής τους ,το πως
έπρεπε να κάνουν χιλιόμετρα με τα κάρα ή στις πλατφόρμες των
τρακτέρ για να δουλέψουν σε ξένα χωράφια μέχρι και τριάντα
χιλιόμετρα μακριά. Να σηκώνονται απ’ τα ξημερώματα και να
δουλεύουν μέχρι το βράδυ. Στα βαμβάκια, στα καπνά, στα
καλαμπόκια. Για ένα μεροκάματο δεκαοχτώ δραχμών, ή είκοσι καμιά
φορά.

– Για ποια περίοδο μιλάμε;
-Μιλάμε για το τέλος της δεκαετίας ’60.Δύσκολη ζωή κι ανέλπιδη.
Αυτό κυρίως, να δουλεύεις για να επιβιώνεις κι όλα τα όνειρα, τα
όποια όνειρα, στην άκρη, παραμελημένα. Πως να ζήσεις ,πως να
μεγαλώσεις παιδιά και να τους δώσεις ένα άλλο μέλλον, πως ν’
αγοράσεις λίγη γη και να τη δουλεύεις για σένα, πως ν’ αποκτήσεις
ένα σπίτι δικό σου;

-Ήταν λοιπόν η μετανάστευση ήταν πιο πρόσφορη λύση.
– Είχε προηγηθεί στις αρχές της δεκαετίας, στις 30/3/1960
συγκεκριμένα, η Ελληνο-Γερμανική συμφωνία «περί απασχολήσεως
Ελλήνων εργατών στη Γερμανία» . Ήταν η αρχή της μαζικής
μετανάστευσης . Αυτό κράτησε καθ’ όλη τη δεκαετία του 60 αλλά κι
αρχές ’70. Ο αριθμός αυξανόταν γεωμετρικά. Τη δεκαετία του ’60 η
Ελλάδα είχε περίπου 8 εκατομμύρια και το 1/8 του πληθυσμού
μετανάστευσε. Γερμανία, Βέλγιο ,Αμερική, Αυστραλία…

-Ένας στους 8;
-Ακριβώς. Οι κοινωνικές συνθήκες το επέβαλαν .Αυτό που
παραγνωρίζουμε ,όντας έχοντας απόσταση από την εποχή, είναι
αυτό το κλίμα της καθημερινότητας.

– Που αναφέρεσαι;
-Κυκλοφορούσαν τα νέα από αυτούς που ήδη είχαν πάει ότι στα ξένα
τα μεροκάματα δεν είχαν καμία σχέση με την Ελλάδα. Μάθαιναν ότι
δούλευες 8ωρο και πέντε μέρες τη βδομάδα! Αν ήθελε έκανες
υπερωρίες ,αν ήθελες δούλευες και Σάββατα και πληρωνόσουν έξτρα
βεβαίως. Πολλά λεφτά … Πως ν’ αντισταθείς λοιπόν σε τέτοιες
περιγραφές. Μάθαιναν ότι δουλεύοντας βγάζεις λεφτά και πίνεις
ωραίες μπύρες, μπορείς να τρως κρέας όποτε θες κι όχι μόνο
Κυριακή, να διαλέγεις λουκάνικα από τα εκατό που έχουν, να
παίρνεις σοκολάτες με το τσουβάλι, ότι μπορούσες ν’ αγοράσεις ότι
ρούχα θες, ηλεκτρικές συσκευές, ωρολόγια, σχολικά στα παιδιά και
να τα στείλεις πίσω στους γονείς και στους συγγενείς. Και το
κυριότερο, έβαζες λεφτά στην τράπεζα.

-Ακόμα και τώρα ακούγονται εξαιρετικά δελεαστικό να πάρεις
μια τέτοια απόφαση και να φύγεις μετανάστης.
-Ε, ναι. Ζώντας και σήμερα σε οικονομική κρίση μπορείς να
φανταστείς το δέλεαρ.

-Ακόμα κι έτσι όμως ήταν όμως εύκολη απόφαση φαντάζομαι.
-Ποτέ δεν είναι εύκολη μια τέτοια απόφαση. Δεν είναι εύκολο ν’
αφήσει πίσω του κανείς ότι αγαπάει;
-Ν’ αφήνεις πίσω Σπίτι ,οικογένεια,…
-Φίλους, παιδιά, πατρίδα…
Νομίζω ότι όποιον και να ρωτούσες «τι σου λείπει απ’ την πατρίδα;»
ένα πράγμα σίγουρα θα σου έλεγε: το φως ! Αυτό που αντικρίζεις
απ’ τη μέρα που γεννιέσαι ,αυτό που λυτρωτικά αισθάνεσαι
καθημερινά στο κορμί σου, αυτό που κουβαλάς στο είναι σου, στη
ψυχή σου.
Για πήγαινε να δουλεύεις εργάτης σε εργοστάσια μέσα στη συννεφιά,
στο κρύο ,στους μεγάλους χειμώνες …Να λαχταράς ήλιο ….

– Πέτυχαν αυτό που ήθελαν οι γονείς σου ;
-Ναι κατάφεραν τους στόχους τους. Αγόρασαν σπίτι, ένα VW
φορτηγάκι για τη δουλειά, άνοιξαν μαγαζί. Δεν είχαν σκοπό να
μείνουν πολύ άλλωστε. Ούτε βέβαια διανοήθηκαν να μείνουν εκεί
για πάντα. Βέβαια αν μας είχαν κοντά τους ίσως να ήταν διαφορετικά
τα πράγματα. Ίσως.

-Έχεις σκεφτεί τη ζωή σου αν παρέμεναν στο Έσλινγκεν;
– Μπήκα πολλές φορές στον πειρασμό. Σκέφτομαι ότι θα πήγαινα
Μόναχο για σπουδές στη σχολή κινηματογράφου ή μπορεί και
Βερολίνο. Το Μόναχο είναι πιο κοντά. Οπότε αν συνέβαινε αυτό
πιθανόν να έκανα ντοκιμαντέρ για τους Έλληνες που έφυγαν και δε
γύρισαν ποτέ στην πατρίδα! Μπορεί βέβαια να γινόμουν κι εγώ άλλος
εργάτης ,αλλά στα όνειρα διαλέγεις πάντα το ιδανικό.

-Φέτος το 22 ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης είναι
online και το ντοκιμαντέρ συμμετέχει στο πρόγραμμα.
– Τέταρτη φορά που συμμετέχω και δεύτερη με την εταιρία
παραγωγής ARTemis Productions. Είμαστε χαρούμενοι, πολύ
χαρούμενοι, για τη συμμετοχή σε ένα κινηματογραφικό φεστιβάλ
που αγαπάμε . Προσωπικά μου έχει δώσει αλησμόνητες
συγκινησιακές στιγμές.