7 στους 10 αστέγους στην Αθήνα έχασαν το σπίτι τους λόγω οικονομικών προβλημάτων

Το τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου σε συνεργασία με τον Δήμο Αθηναίων πραγματοποίησε έρευνα για το ζήτημα την αστεγίας. Παράλληλα συμμετείχαν 150 εθελοντές του Συνδέσμου Κοινωνικών Λειτουργών Ελλάδας, Οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών και εθελοντές.

Στόχος της έρευνας, που πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Οκτώβριο, ήταν να αναδείξει τα προβλήματα που πηγάζουν από την αστεγία και να οδηγήσει σε συμπεράσματα για τη διαμόρφωση πολιτικών, αλλά και την ολιστική προσέγγιση του ζητήματος. Επισημαίνεται επιπλέον πως η αστεγία αποτελεί ένα σύνθετο κοινωνικό πρόβλημα που πλέον έχει καταστεί χρόνιο.

«Η αστεγία είναι ένα από τα πιο κρίσιμα ζητήματα της Αθήνας. Η καταγραφή που έχουμε στα χέρια μας, παρέχει σημαντικά δεδομένα για την κατάσταση που επικρατεί», λέει η αντιδήμαρχος Κοινωνικής Αλληλεγγύης Μίνα Φούντζουλα και προσθέτει: «Όταν ένας στους τρεις ανθρώπους παραμένει χωρίς στέγη για περισσότερα από πέντε χρόνια και επτά στους δέκα οδηγούνται σε αυτή την συνθήκη για οικονομικούς λόγους, είναι άμεσα αναγκαίο να διαμορφώσουμε πολιτικές, που απαντούν στις πραγματικές ανάγκες των πιο ευάλωτων συμπολιτών μας, ώστε κανείς να μην μένει αόρατος».

Επιπλέον η αντιδήμαρχος Ισότητας, Δημοτικών Ιατρείων και Παιδικής Προστασίας, Μαρία Στρατηγάκη σημειώνει: «Μία προσπάθεια που ξεκίνησε πολλούς μήνες πριν από την καταγραφή, έρχεται να φέρει στο φως σημαντικές πλευρές του ζητήματος της αστεγίας στην Αθήνα. Η συστηματική καταγραφή και η επιστημονική τεκμηρίωση του φαινομένου αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για τον σχεδιασμό αποτελεσματικών κοινωνικών πολιτικών. Τα στοιχεία μας δίνουν τα εργαλεία για να σχεδιάσουμε πιο στοχευμένες παρεμβάσεις κοινωνικής προστασίας και ένταξης».

Το έργο εντάσσεται σε ένα πανευρωπαϊκό σχέδιο καταμέτρησης και έρευνας των χαρακτηριστικών της αστεγίας, με συμμετοχή 35 πόλεων της ΕΕ που έχουν πληθυσμό άνω των 200.000 κατοίκων και ο συντονιστής είναι το Πανεπιστήμιο του Λέβεν. Στην Ελλάδα η έρευνα διενεργήθηκε κατά το διάστημα 20-27 Οκτωβρίου 2025.

Στόχος είναι η εφαρμογή και η δημιουργία μιας κοινής μεθόδου καταγραφής των αστεγών, προκειμένου να δημιουργηθούν ενιαίοι και αξιόπιστοι μηχανισμοί παρακολούθησης των προβλημάτων της αστεγίας και να σχεδιαστούν στοχευμένες και αποτελεσματικές πολιτικές σε τοπικό επίπεδο.

Σημαντικά στοιχεία για την έκταση και τα χαρακτηριστικά της αστεγίας στην Αθήνα προκύπτουν από τη νέα απογραφή που πραγματοποιήθηκε στον Δήμο Αθηναίων.

Η έρευνα κατέγραψε συνολικά 681 άτομα, εκ των οποίων τα 384 εντοπίστηκαν στον δρόμο και τα 297 μέσω κοινωνικών φορέων. Στα στοιχεία δεν περιλαμβάνονται όσοι διαμένουν μόνιμα σε διαμερίσματα ή δομές υποστηριζόμενης διαβίωσης.

Ποιο είναι το προφίλ των αστέγων στην Αθήνα

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, η πλειονότητα των καταγεγραμμένων αστέγων είναι άνδρες, οι οποίοι αντιστοιχούν στο 71% του συνόλου, ενώ οι γυναίκες αποτελούν το 29%.

Οι περισσότεροι είναι ελληνικής καταγωγής (69,9%), ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ηλικιακή τους σύνθεση. Η αστεγία φαίνεται να επηρεάζει κυρίως άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, καθώς το 62% των καταγεγραμμένων είναι άνω των 50 ετών. Αντίθετα, οι νέοι κάτω των 30 ετών αντιστοιχούν μόλις στο 8% του συνόλου.

Παράλληλα, σχεδόν δύο στους τρεις ανθρώπους που καταγράφηκαν (65,8%) ζουν μόνοι, χωρίς σύντροφο ή στενό οικογενειακό υποστηρικτικό δίκτυο.

Τα ευρήματα της έρευνας αναδεικνύουν τον μακροχρόνιο χαρακτήρα του φαινομένου στην πρωτεύουσα.

Περισσότεροι από τους μισούς καταγεγραμμένους ανθρώπους παραμένουν χωρίς αυτόνομη στέγη για διάστημα άνω των δύο ετών. Συγκεκριμένα, το 31,6% βρίσκεται σε κατάσταση αστεγίας για περισσότερα από πέντε χρόνια, ενώ το 24,9% για χρονικό διάστημα από δύο έως πέντε έτη.

Οι οικονομικοί παράγοντες αναδεικνύονται ως η κυριότερη αιτία που οδηγεί τους ανθρώπους στην αστεγία.

Το 72,2% των συμμετεχόντων δήλωσε ότι έχασε τη στέγη του λόγω οικονομικών προβλημάτων. Ακολουθούν τα ζητήματα υγείας και εξαρτήσεων με ποσοστό 37,9%, καθώς και τα οικογενειακά προβλήματα με 30,2%.

Τα στοιχεία επιβεβαιώνουν ότι η αστεγία αποτελεί ένα πολυπαραγοντικό κοινωνικό φαινόμενο, που συνδέεται συχνά με συσσωρευμένες δυσκολίες και κοινωνικό αποκλεισμό.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από την ερευνητική ομάδα του Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου, με επιστημονικό υπεύθυνο τον καθηγητή Κώστα Δημουλά.

1.400 άτομα υποστηρίζονται από την ομάδα Street Work

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Κέντρου Υποδοχής και Αλληλεγγύης του Δήμου Αθηναίων (ΚΥΑΔΑ), η διεπιστημονική ομάδα Street Work παρέχει υπηρεσίες σε περίπου 1.400 ενεργά άτομα που αντιμετωπίζουν στεγαστική επισφάλεια.

Από αυτούς, λιγότεροι από τους μισούς ανήκουν στην κατηγορία των «rough sleepers», δηλαδή ανθρώπων που διαμένουν στον δρόμο ή σε ακατάλληλους χώρους. Οι υπόλοιποι ζουν σε επισφαλείς συνθήκες στέγασης, φιλοξενούνται από συγγενείς ή φίλους ή διαμένουν σε κατοικίες που δεν καλύπτουν βασικές ανάγκες διαβίωσης.

Στο Πολυδύναμο Κέντρο Αστέγων του Δήμου Αθηναίων, που λειτουργεί στην περιοχή της πλατείας Βάθη, παρέχονται καθημερινά υπηρεσίες φιλοξενίας και υποστήριξης.

Το Ανοικτό Κέντρο Ημέρας εξυπηρετεί περισσότερους από 150 ανθρώπους ημερησίως, προσφέροντας πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες, όπως γεύματα, εγκαταστάσεις υγιεινής και ψυχοκοινωνική υποστήριξη.

Παράλληλα, περίπου 200 άτομα φιλοξενούνται καθημερινά στις στεγαστικές δομές του Κέντρου για μεταβατική περίοδο έως και 12 μηνών, ακολουθώντας εξατομικευμένο σχέδιο επανένταξης με στόχο την αυτόνομη διαβίωση.

Ο Δήμος Αθηναίων συμμετέχει επίσης στο πρόγραμμα «Στέγαση και Εργασία για Αστέγους», το οποίο χρηματοδοτείται από το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Στον νέο κύκλο του προγράμματος έχει εγκριθεί χρηματοδότηση για 46 νοικοκυριά του δήμου. Συνολικά ωφελούνται 58 άτομα, εκ των οποίων 46 ενήλικες και 12 ανήλικοι.

Οι περισσότεροι έχουν ήδη εξασφαλίσει κατοικία μέσω ενοικίασης, ενώ παράλληλα υποστηρίζονται στην προσπάθειά τους να ενταχθούν ή να επανενταχθούν στην αγορά εργασίας.

Διαβάστε επίσης:

Η ηλικία που ξεκινάει να «γερνάει» το ανθρώπινο σώμα: Τι έδειξε μακροχρόνια μελέτη

Έρευνα αλλάζει τα δεδομένα για τις οικόσιτες γάτες: Μπορούν να μεταφέρουν πολλές ασθένειες αν κρατήσουν μια συγκεκριμένη συνήθεια

Η μακροχρόνια έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο

Δείτε όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο στο koutipandoras.gr